Άννας Αγγελοπούλου Ιστολόγιο Χάριν Λόγου και Τέχνης, Χάριν Φίλων

"O άνθρωπος πρέπει κάθε μέρα ν᾽ακούει ένα γλυκό τραγούδι, να διαβάζει ένα ωραίο ποίημα, να βλέπει μια ωραία εικόνα και, αν είναι δυνατόν, να διατυπώνει μερικές ιδέες. Αλλιώτικα χάνει το αίσθημα του καλού και την τάση προς αυτό...". Γκαίτε.
Το βρήκα γραμμένο σ᾽ένα ξεχασμένο λεύκωμα της μητέρας μου. Στα τέλη της δεκαετίας του 1950 τέτοια αποφθέγματα σημείωναν οι μικρές μαθήτριες...
Γιατί θέλω ένα ιστολόγιο; Γιατί η ανάγκη μιας τέτοιου είδους επικοινωνίας;
Θα πω μόνο ότι στην αρχή σκέφτηκα να είναι ένα ιστολόγιο που να απευθύνεται στους συναδέλφους μου, δηλαδή μόνο σε φιλολόγους... "Χάριν φίλων" του λόγου, δηλαδή. Στη συνέχεια σκέφτηκα να είναι και "χάριν φίλων" της τέχνης. Τελικά, όμως, αποφάσισα να απευθύνεται και σε πολλούς άλλους: στους πρώην και επόμενους μαθητές μου, σε όσους αγαπούν να ονειρεύονται, σε όσους πιστεύουν ακόμα στο όραμα της παιδείας, σε όσους επέλεξαν να είναι εκπαιδευτικοί από αγάπη, σε όσους αγαπούν να ταξιδεύουν, και κυρίως σε όσους αγαπούν την ανάγνωση ή μάλλον τις αναγνώσεις...σε όσους παντού και πάντα θα διαβάζουν...θα διαβάζουν κείμενα στα βιβλία, κείμενα στις εικόνες, κείμενα στα πρόσωπα των ανθρώπων... Άλλωστε, η ανάγνωση είναι ταξίδι, όχι ένα αλλά πολλά ταξίδια...
Τελικά, το ιστολόγιο αυτό απευθύνεται στα αγαπημένα πρόσωπα της ζωής μας... Απευθύνεται ακόμα σε φίλους, γνωστούς και άγνωστους, σε πρόσωπα που συνάντησα, συναντώ καθημερινά, θα συναντήσω στο μέλλον ή που δε θα συναντήσω ποτέ.
Καλά ταξίδια, λοιπόν, με βιβλία, εικόνες, μουσικές και κυρίως με όνειρα!


Τρίτη, 12 Ιανουαρίου 2021

Ο Χειμώνας στην ποίηση και τη ζωγραφική. Αργύρης Χιόνης, Βροχή Δωματίου

 Αργύρης Χιόνης, Βροχή Δωματίου

Peter Ilsted (1861-1933), Μία βροχερή ημέρα. 1931.

Peter Ilsted (1861-1933),  Κοιτάζοντας έξω από το παράθυρο. 1908.

Peter Ilsted (1861-1933), Δύο κορίτσια στο παράθυρο. 1924.

Vilhelm Hammershøi (1864-1916), Εσωτερικό στο Λονδίνο. Πλατεία Brunswick. 1912.  

Η βροχή κρύωνε έξω, στο δρόμο. Χτυπούσε το τζάμι και φώναζε, 

κρυώνω. 
Ήτανε, πράγματι, χειμώνας. Το τζάμι τη λυπήθηκε, 
της άνοιξε, την έβαλε μες στο δωμάτιο. 
Ο άνθρωπος έγινε έξω φρενών. Είσαι τρελό, του φώναξε, που ξανακούστηκε να μπαίνει η βροχή μες στο δωμάτιο; Είσαι τρελό.
Μα είναι βροχή δωματίου, είπε ήρεμα το τζάμι, δεν ακούς τί ωραία που ηχεί πάνω στο πάτωμα, πάνω στο τραπέζι, πάνω στο μέτωπό σου;
Είναι βροχή δωματίου…

Vilhelm Hammershøi (1864-1916), To υπνοδωμάτιο. 1890. Συλλογή  Hirschsprung.

Vilhelm Hammershøi (1864-1916), Βροχερή Μέρα.

Frank West Benson, Βροχερή ημέρα. 1906. Σικάγο Ινστιτούτο Τέχνης.

http://www.artnet.com/artists/peter-vilhelm-ilsted/en-regnvejrsdag-21mSa74SjFtYo210mD3mmQ2

Κυριακή, 3 Ιανουαρίου 2021

Καλή Χρονιά! Ευχές με παλιές Πρωτοχρονιάτικες Κάρτες

 Παλιές Ελληνικές Πρωτοχρονιάτικες κάρτες με εγκάρδιες ευχές για το Νέον Έτος

   Με αφορμή την άφιξη του Νέου Έτους, ας δούμε μία επιλογή από παλιές ελληνικές ευχετήριες πρωτοχρονιάτικες κάρτες, τις οποίες συνήθιζαν να αποστέλλουν ταχυδρομικά σε αγαπημένα πρόσωπα, για να ευχηθούν "Καλή Χρονιά". 

   Πρόκειται για κάρτες των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα και κυρίως της εποχής του Μεσοπολέμου (δεκαετίες 1920 και 1930). Η πιο συνηθισμένη ευχή, που αναγράφεται στην καθαρεύουσα, είναι η φράση "Ευτυχές το Νέον Έτος" ή "Αίσιον και Ευτυχές το Νέον Έτος", ενώ κάποιες φορές αναγράφεται, επίσης, η φράση "Χρόνια Πολλά" και δηλώνεται ότι οι ευχές έρχονται "εκ βάθους καρδίας".

    Τα θέματα, που απεικονίζονται, έχουν ως πρότυπο τα θέματα των αντίστοιχων ευρωπαϊκών καρτών, κυρίως των αγγλικών και γαλλικών. Πρόκειται κυρίως για επιχρωματισμένες φωτογραφίες φυσικών προσώπων-μοντέλων. Χαριτωμένα, χαμογελαστά και καλοντυμένα παιδάκια, νεαρές καλλονές σύμφωνα με τα πρότυπα της εποχής, ερωτευμένα ζευγάρια, ντυμένα με κομψά ρούχα και σύμφωνα με τις επιταγές της τότε μόδας, ποζάρουν σε ρομαντικά ειδυλλιακά τοπία, αστικές οικογένειες με εμφανή την οικονομική άνεση από το ντύσιμό τους και τη διακόσμηση των σπιτιών τους στέκονται με χαμόγελο δίπλα σε πακέτα δώρων και βαρυφορτωμένα από τα στολίδια χριστουγεννιάτικα δέντρα... 

Ευτυχές το 1908! Ο Άγιος Βασίλης μοιράζει δώρα σε δύο μικρά χαρούμενα παιδιά. Δυστυχώς, πολλά ήταν τα παιδιά που δεν πήραν δώρα από τον Άγιο Βασίλη στις αρχές του 20ού αιώνα.

"Ευτυχές το Νέον Έτος 1923"! Eυχές από δύο χαριτωμένα και καλοντυμένα παιδάκια.


"Αίσιον και Ευτυχές το Νέον Έτος" εύχεται μία χαρούμενη οικογένεια. Οι γονείς κοιτάζονται με λατρεία, έχοντας μπροστά τους τα τρία γλυκά κοριτσάκια που κρατάνε λουλούδια.

"Αίσιον και Ευτυχές το Νέον Έτος από ένα ερωτευμένο ζευγάρι. Σας εύχομαι εκ καρδίας Χρόνια Πολλά". Ρομαντική πόζα των δύο ερωτευμένων. Στο λευκό φόρεμα της κοπέλας ένα ροζ τριαντάφυλλο, σύμβολο του νεανικού έρωτα.

"Χαιρετισμούς εγκάρδιους" και ευχές για την ονομαστική εορτή του Βασιλείου από μία χαριτωμένη δεσποινίδα. "Σας εύχομαι εκ βάθους καρδίας Χρόνια Ευτυχισμένα, Βασίλειε"
.
Οι Πρωτοχρονιάτικες ευχετήριες κάρτες απεικονίζουν σκηνές από ένα ιδανικό ουτοπικό κόσμο, με ανθρώπους χαμογελαστούς να ποζάρουν σε ειδυλλιακά τοπία, να μοιράζονται χαρούμενες οικογενειακές στιγμές με αγαπημένα πρόσωπα, να χαίρονται την αγάπη και έρωτα, να ονειρεύονται ένα "αίσιον και ευτυχές νέον έτος". 

Αθώα παιδάκια, οικογένειες, ερωτευμένα ζευγάρια, λουλούδια, περιστέρια, χελιδόνια και κύκνοι, γαλήνια λίμνη ή θάλασσα, μικρά ή μεγάλα καράβια και βάρκες με λευκά πανιά, ήλιοι με λαμπρές ακτίνες,  είναι κάποια από τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα που απεικονίζονται στις κάρτες. Είναι σύμβολα της ευτυχίας, του αγνού έρωτα, της πιστής και αφοσιωμένης αγάπης, της ειρήνης, της ελπίδας, της αισιόδοξης ενατένισης στο μέλλον..

"Ευτυχές το Νέον Έτος" από μία κομψή νεαρή γυναίκα που δείχνει το ημερολόγιο με την 1η Ιανουαρίου. Το ημερολόγιο βρίσκεται μέσα σ᾽ένα λουλουδένιο στεφάνι, πάνω από το οποίο βρίσκεται μία καρδιά με δύο περιστέρια που φιλιούνται...Τον έρωτα ονειρεύεται και προσδοκά η νέα γυναίκα.

"Ευτυχές το Νέον Έτος" από μία νεαρή κοπέλα και από ένα ζευγάρι κύκνων, που συμβολίζουν τον αγνό έρωτα. Κρατά ένα κόκκινο τριαντάφυλλο, σύμβολο του ερωτικού πάθους, και ονειρεύεται τον ιδανικό έρωτα...

"Χρόνια Πολλά. Με υγεία το νέον έτος" εύχεται η νεαρή χορεύτρια που κρατά ένα περιστέρι, σύμβολο της ειρήνης και της αγνής αγάπης.



"Ευτυχές το Νέον Έτος" από ένα ερωτευμένο ζευγάρι που κάνει πατινάζ σε ειδυλλιακό χιονισμένο τοπίο.


"Ευτυχές το Νέον Έτος" από το αγκαλιασμένο ερωτευμένο ζευγάρι μπροστά στο ημερολόγιο της 1ης Ιανουαρίου.

"Ευτυχές το Νέον Έτος. Χρόνια Πολλά" με μία ανθοδέσμη.

       Οι παλιές κάρτες εκφράζουν την οπτική μίας άλλης εποχής. Μεταφέρουν "συμβολισμούς" και στερεότυπα, "εικόνες" για τη ζωή και τον κόσμο, που πρέπει να "διαβάσουμε" με προσοχή και να προσπαθήσουμε να ερμηνεύσουμε.  Αποτελούν δευτερογενείς, άλλα άμεσες από άποψη χρόνου, ιστορικές πηγές για τον καθημερινό βίο των ανθρώπων μίας εποχής. Συμπεριλαμβάνονται στα χαρακτηριζόμενα ως "εφήμερα"  τεκμήρια.
   "Εφήμερα" χαρακτηρίζονται, κυρίως, τα χαρτώα τεκμήρια που εξυπηρετούσαν ένα συγκεκριμένο σκοπό του καθημερινού βίου, όπως εισιτήρια, διαφημίσεις, χαρτί αλληλογραφίας  και κάρτες, τετράδια και ετικέτες, διάφορα έντυπα και πολλά άλλα. Δημιουργήθηκαν για να εξυπηρετήσουν καθημερινές ανάγκες και όχι να διατηρηθούν και να διασωθούν μετά τη χρήση τους. Πρόκειται για ενθύμια-τεκμήρια της καθημερινότητας ατόμων που ανήκαν σε συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες. Μπορεί να φαίνονται ασήμαντα για την ιστορική μελέτη, αποτυπώνουν όμως την ατμόσφαιρα της εποχής και δίνουν πληροφορίες για διάφορες εκφάνσεις του καθημερινού βίου. Εάν εξετασθούν συμπληρωματικά και διασταυρωθούν με άλλα στοιχεία-τεκμήρια μπορεί να βοηθήσουν να φωτισθούν πτυχές και όψεις της ιστορικής εποχής κατά την οποία δημιουργήθηκαν. 

Για τα "Εφήμερα", βλ. Ελληνικό Ιστορικό και Λογοτεχνικό Αρχείο http://www.elia.org.gr/archives-collections/ephemera/

"Ευτυχές το Νέον Έτος" παιανίζει ένας άγγελος στο αγκαλιασμένο νιόπαντρο ζευγάρι. Στο βάθος ένας φωτεινό ήλιος και ένα καράβι που πλέει στην ήρεμη θάλασσα. "Καλοτάξιδος" και "Eλπιδοφόρος" να είναι Νέος Χρόνος που έρχεται με τη μορφή ενός ατμόπλοιου να παραλάβει το ερωτευμένο ζευγάρι....

"Ευτυχής Όλος ο Χρόνος" εύχεται μία χαρούμενη οικογένεια δίπλα στο λαμπρό Χριστουγεννιάτικο Δέντρο με τα δώρα. 1933. Τα παιδάκια χαίρονται με τα χριστουγεννιάτικα δώρα που έχουν λάβει από τους προφανώς ευκατάστατους γονείς τους . Το ένα κοριτσάκι κρατά στην αγκαλιά της μία τεράστια κούκλα με πολυτελή ενδυμασία.  Όλα τα κοριτσάκια ονειρεύονταν εκείνη την εποχή μία τέτοια κούκλα, αλλά πόσα είχαν το προνόμιο να την αποκτήσουν;

Οι αποστολείς, όπως  και αποδέκτες των καρτών, ανήκαν σ᾽εκείνα τα κοινωνικά στρώματα, που είχαν πρόσβαση στην εκπαίδευση-γνώριζαν, δηλαδή, ανάγνωση και γραφή-αλλά και σχετική οικονομική άνεση για να διαθέτουν κάποια χρήματα από το εισόδημά τους για την αποστολή ευχετήριων καρτών.


 
Χαρούμενοι γονείς με το κοριτσάκι τους λένε τα Πρωτοχρονιάτικα κάλαντα και εύχονται "Χρόνια Πολλά".

"Ευτυχές το Νέον Έτος" από ένα ερωτευμένο ζευγάρι που κάνει "ρεβεγιόν",  πίνoντας σαμπάνια μάλλον στη βεράντα ενός νεοκλασικού μεγαλοπρεπούς κτιρίου.  Η νεαρή γυναίκα κρατά στην αγκαλιά της λουλούδια. Η κάρτα έχει σταλεί στη Χίο την 1η Ιανουαρίου 1926. 
Προφανώς το εορταστικό ζευγάρι δεν ανήκει στους πρόσφυγες που είχαν φθάσει ρακένδυτοι και σε άθλια κατάσταση πριν από λίγα χρόνια στο νησί από τα παράλια της Μ. Ασίας.


Το οπισθόφυλλο της κάρτας: ""Αίσιον και Ευτυχές το Νέον Έτος 1926 ευχόμεθα..."


"Ευτυχές το Νέον Έτος" από ένα αγγελάκι που ραίνει λουλούδια και δύο περιστέρια. Το ένα περιστέρι κρατά στο ράμφος του ένα φάκελο με λουλούδια. Η κάρτα έχει σταλεί  από τη Καβάλα την 1η Ιανουαρίου 1922. Συλλογή Εριφύλης Μάντζαρη. Γενικά Αρχεία του Κράτους. Καβάλα.

"Αγαπητή  μας εξαδέλφη Σοφία, εύχωμαι να διέλθη το νέον έτος αίσιον και ευτυχές με άκρα υγεία και ευδεμονία. Αν κρύα πλαξ του τάφου μου το μνήμα μου καλύψη τους της φιλίας τους δεσμούς αδύνατον να σβύση. Η εξαδέλφη σου..." Πολλές φορές υπήρχαν ορθογραφικά λάθη στο κείμενο των καρτών.

"Ευτυχές το Νέον Έτος" μ´ένα ερωτευμένο ζευγάρι στην ακροθαλασσιά. Βαρκούλες με λευκά πανιά πνέουν στην ήρεμη θάλασσα, λουλούδια και χελιδόνια που προμηνύουν τον ερχομό της Άνοιξης. Η κάρτα στάλθηκε από την Αθήνα στις 29-12-1929.


"Eυτυχές το νέον έτος 1953" από την περίλαμπρη Ακρόπολη. Ένας ήλιος με τεράστιες ακτίνες προβάλλει πίσω από τον Παρθενώνα. Το 1953 γράφεται με λουλούδια κεντημένα με πολύχρωμες και χρυσές κλωστές .


"Ευτυχές το Νέον Έτος" μ᾽ένα γλυκό παιδάκι που φορά ναυτική στολή. Στάλθηκε στο Σουφλί στις 12 Ιανουαρίου 1924.

Στο οπισθόφυλλο της κάρτας: "Αγαπητή ανεψιά Δοξούλα, σου εύχομαι τον νέον έτος να διέλθη εν άκρα υγεία και χαρά. Σε φιλώ η θεία σου...".


https://gnafala.blogspot.com/p/blog-page_07.html?view=mosaic







Δευτέρα, 28 Δεκεμβρίου 2020

Το θείο δώρο. Ένα ποίημα του Ντοστογιέφσκι για το Χριστουγεννιάτικο Δέντρο και ρωσικοί πίνακες με θέμα το Χειμώνα

Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι, Θείο Δώρο
(μετάφραση από τα ρωσικά:  Δημήτρης Β. Τριανταφυλλίδης)

   Στο πνεύμα των Χριστουγεννιάτικων Ημερών είναι το ρομαντικό αφηγηματικό ποίημα "Θείο Δώρο" του γνωστού Ρώσου συγγραφέα Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι. Το "Θείο Δώρο" είναι ένα χριστουγεννιάτικο έλατο, που ένας άγγελος αναλαμβάνει από τον Θεό την αποστολή να το χαρίσει τις Παραμονές των Χριστουγέννων στο πιο ευαίσθητο και γλυκό παιδί πάνω στη Γη. Πρόκειται για μία πραγματικά δύσκολη αποστολή, αφού ο άγγελος πρέπει να αναζητήσει και να βρει τον αποδέκτη του δώρου. 
   Ποιο είναι το πιο "γλυκό", "τρυφερό" και "ευαίσθητο" παιδί στη Γη; Πώς θα το βρει; Αναρωτιέται, ο άγγελος. Πώς θα καταλάβει ότι αυτό είναι το ευλογημένο παιδί για το οποίο προορίζεται το "Θείο Δώρο";  Ποιος αξίζει την ευλογία και το δώρο του Θεού; O Ντοστογιέφσκυ δίνει την απάντηση με την ποιητική αφήγηση ενός παραμυθιού...Γιατί, ένα παραμύθι είναι το ποίημα αυτό, ένα παραμύθι αφιερωμένο σ' αυτούς που πιστεύουν ότι υπάρχουν άγγελοι απεσταλμένοι από τον Θεό για να μεταφέρουν τα δώρα Του, ένα Θεό που μεριμνά για αυτούς που έχουν ανάγκη...
V. Perov, Προσωπογραφία του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι. 1872. Πινακοθήκη Tretyakov.

Eυγένεια, έλλειψη ανταγωνισμού, σεμνότητα, καλοσύνη, ανιδιοτέλεια και πάνω από όλα αγάπη χαρακτηρίζουν τη συμπεριφορά του μικρού παιδιού που ο άγγελος επιλέγει να χαρίσει το "Θείο Δώρο". Tελικά, είναι εύκολο να αναγνωρίσει ποιος αξίζει το "Θείο Δώρο". Είναι αυτός που προτιμά να χαρίσει το ανεκτίμητο δώρο σε κάποιον που το έχει περισσότερη ανάγκη, αυτός που προτιμά να δώσει τη χαρά του δώρου σε κάποιον άλλο. 
Τελικά, μήπως "Θείο Δώρο" είναι να νιώθεις χαρά,  όταν προσφέρεις χαρά σ' όποιον έχει ανάγκη... 

Κ. Trutovsky, Προσωπογραφία του Ντοστογιέφσκι. Σκίτσο. 1847.

Το ρομαντικό ποίημα του Ντοστογιέφσκι μου θύμισε πίνακες ζωγραφικής Ρώσων ζωγράφων με θέμα το Χειμώνα. Ας διαβάσουμε λοιπόν το ποίημα και ας δούμε τις ονειρεμένες εικόνες από τη χειμερινή Ρωσία στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα...

Nikolaj Bogdanov Belsky, Το πρωινό χιόνι. Γύρω στα 1935.

Boris Kustodiev, Χειμώνας, 1916.

Boris Kustodiev, Παζάρι Χριστουγεννιάτικων δέντρων, 1918.


S. Dosekin, Προετοιμασία για τα Χριστούγεννα, 1896.


Των Χριστουγέννων την παραμονή

ο Θεός έστειλε έναν μικρούλη άγγελο στη γη:

«Σ' ελατοδάσος σαν βρεθείς»,

είπε χαμογελώντας,

«κόψε ένα έλατο και στο πιο μικρό γλυκό

μικρό παιδί πάνω στη Γη,

στο πιο ευαίσθητο και τρυφερό

να το χαρίσεις, από Εμένα ενθύμιο».

Viktor Vasnetsov, Άγγελος με λάμπα, 1885-1896.

Nikolaj Bogdanov Belsky, Παιδιά σε έλκηθρο, 1941.


Στενοχωρήθηκε ο μικρούλης άγγελος:

«Σε ποιον να το δώσω;

Πώς θα καταλάβω ποιο απ' τα παιδάκια

έχει την ευλογία του Θεού;»

«Μόνος σου θα το καταλάβεις», απάντησε ο Θεός.

Κι έφυγε ο ουράνιος επισκέπτης.

Το φεγγάρι έφεγγε από ψηλά, ο δρόμος ήταν φωτεινός,

σε πολιτεία τεράστια οδηγούσε.



Nikolaj Bogdanov Belsky, Χειμώνας. Παιδιά που κουβαλούν ξυλεία στο χιόνι.

Konstantin Korovin (1861-1939), Χειμωνιάτικο τοπίο με μικρή εκκλησία. 1876-1939. Ashmolean Museum.

Παντού ακούγονταν λόγια γιορταστικά,

παντού περιμένει η ευτυχία τα παιδάκια...

Ρίχνοντας στον ώμο το μικρό έλατο,

βαδίζει ο άγγελος με χαρά...

Κοιτάξτε μόνοι σας στα παράθυρα,-

μεγάλη γίνεται γιορτή!

Τα έλατα φωτίζονται με λαμπιόνια,

όπως γίνεται πάντα τα Χριστούγεννα.

Aleksander Moravov, Χριστουγεννιάτικο Δέντρο, 1921.


Konstantin Korovin, Χειμώνας. 1894.

Από σπίτι σε σπίτι βιαστικά

ο άγγελος άρχισε να περνά,

για να βρει εκείνο το παιδί που πρέπει

το έλατο του Θεού να χαρίσει.

Όμορφα κι υπάκουα

πολλά είδε παιδάκια,

του Θεού το έλατο σαν έβλεπαν

ξεχνούσανε τα πάντα κι έτρεχαν προς αυτό.

Nikolaj Bogdanov Belsky, Παιδιά στο χιόνι. 1929.

Nikolaj Bogdanov Belsky, Παιδιά στο παράθυρο. 1934.


Το ένα λέει: «Αξίζω το έλατο αυτό!»

Ένα άλλο του φωνάζει:

«Μη συγκρίνεσαι μ' εμένα,

είμαι καλύτερος από σένα!»

«Όχι, εγώ είμαι καλύτερη απ' όλους

δικό μου είναι το έλατο αυτό!»

Ο άγγελος ήρεμα ακούει,

κοιτώντας τους με θλίψη.

Nikolaj Bogdanov Belsky, Χειμώνας. Γύρω στα 1920.

Nikolaj Bogdanov Belsky, Παιδιά στο χιόνι. 1934.

Nikolaj Bogdanov Belsky (1868-1945), Χειμερινή σκηνή με παιδιά σε έλκηθρο.

Όλοι εναντίον όλων,

καθένας παίνευε μόνο τον εαυτό του,

τον ανταγωνιστή κοιτάζοντας με τρόμο

ή με μίσος φοβερό.

Βγήκε ο άγγελος στο δρόμο,

τρομαγμένος... «Θεέ μου!

Δίδαξε με πώς το δώρο το ανεκτίμητο

το δικό Σου να χαρίσω!»

Viktor Vasnetsov, Σεραφείμ, 1896.

Nikolaj Bogdanov Belsky (1868-1945), Αγόρι με γράμμα. 1930.


Ο άγγελος στο δρόμο συναντάει

έναν μικρούλη –στέκεται τούτος και κοιτάει

το έλατο του Θεού–

και φλέγεται από ενθουσιασμό το βλέμμα του.

«Έλατο! Ελατάκι!», είπε χτυπώντας

παλαμάκια. «Τι κρίμα που δεν είμαι άξιος

το έλατο αυτό να πάρω,

μα ούτε κι αυτό για μένα είναι...

Nikolaj Bogdanov Belsky, To χωριατόπουλο. 1902.


Nikolaj Bogdanov Belsky, Ένα νέο παραμύθι, 1891.


Να το πας όμως στην αδελφούλα μου

που στο κρεβάτι άρρωστη είναι.

Δώσ' της χαρά μεγάλη –

αξίζει το έλατο αυτό!

Άδικα να μην κλαίει!»

Ψιθύρισε στον άγγελο το αγοράκι

και ο άγγελος χαμογελώντας καθαρά

το έλατο του δίνει.

Nikolaj Bogdanov Belsky, Κοριτσάκι στον καναπέ.

Nikolaj Bogdanov Belsky, Χιόνι τη νύχτα, 1935.

Θαύμα μεγάλο έγινε

αστέρια άρχισαν από τον ουρανό να πέφτουν

λάμποντας σμαραγδένια,

στου έλατου κάθισαν τα κλαδιά.

Φέγγει το έλατο, λαμποκοπά,

ουράνιο φέρει σημάδι·

τρέμει από ενθουσιασμό

ο έκπληκτος πιτσιρικάς...

Nikolaj Bogdanov Belsky (1868-1945), Χειμώνας. Παιδιά. 


Konstantin Korovin, Φεγγαρόφωτη βραδιά. Χειμώνας, 1913. Πινακοθήκη Tretyakov.


Κι αγάπη έλαβε τόση

ο άγγελος, συγκινημένος δακρύζει,

στο Θεό κλαδάκι όμορφο

σαν δώρο ανεκτίμητο πήγε.


Viktor Vasnetsov, Η νεράιδα του χιονιού, 1899.