Άννας Αγγελοπούλου Ιστολόγιο Χάριν Λόγου και Τέχνης, Χάριν Φίλων

"O άνθρωπος πρέπει κάθε μέρα ν᾽ακούει ένα γλυκό τραγούδι, να διαβάζει ένα ωραίο ποίημα, να βλέπει μια ωραία εικόνα και, αν είναι δυνατόν, να διατυπώνει μερικές ιδέες. Αλλιώτικα χάνει το αίσθημα του καλού και την τάση προς αυτό...". Γκαίτε.
Το βρήκα γραμμένο σ᾽ένα ξεχασμένο λεύκωμα της μητέρας μου. Στα τέλη της δεκαετίας του 1950 τέτοια αποφθέγματα σημείωναν οι μικρές μαθήτριες...
Γιατί θέλω ένα ιστολόγιο; Γιατί η ανάγκη μιας τέτοιου είδους επικοινωνίας;
Θα πω μόνο ότι στην αρχή σκέφτηκα να είναι ένα ιστολόγιο που να απευθύνεται στους συναδέλφους μου, δηλαδή μόνο σε φιλολόγους... "Χάριν φίλων" του λόγου, δηλαδή. Στη συνέχεια σκέφτηκα να είναι και "χάριν φίλων" της τέχνης. Τελικά, όμως, αποφάσισα να απευθύνεται και σε πολλούς άλλους: στους πρώην και επόμενους μαθητές μου, σε όσους αγαπούν να ονειρεύονται, σε όσους πιστεύουν ακόμα στο όραμα της παιδείας, σε όσους επέλεξαν να είναι εκπαιδευτικοί από αγάπη, σε όσους αγαπούν να ταξιδεύουν, και κυρίως σε όσους αγαπούν την ανάγνωση ή μάλλον τις αναγνώσεις...σε όσους παντού και πάντα θα διαβάζουν...θα διαβάζουν κείμενα στα βιβλία, κείμενα στις εικόνες, κείμενα στα πρόσωπα των ανθρώπων... Άλλωστε, η ανάγνωση είναι ταξίδι, όχι ένα αλλά πολλά ταξίδια...
Τελικά, το ιστολόγιο αυτό απευθύνεται στα αγαπημένα πρόσωπα της ζωής μας... Απευθύνεται ακόμα σε φίλους, γνωστούς και άγνωστους, σε πρόσωπα που συνάντησα, συναντώ καθημερινά, θα συναντήσω στο μέλλον ή που δε θα συναντήσω ποτέ.
Καλά ταξίδια, λοιπόν, με βιβλία, εικόνες, μουσικές και κυρίως με όνειρα!


Κυριακή, 15 Ιουλίου 2012

Στη βάρκα: ένας καλοκαιρινός πίνακας του Εντ. Μανέ

Ένας καλοκαιρινός ιμπρεσιονιστικός πίνακας του Εντουάρ Μανέ
   
   Ένα ζευγάρι απολαμβάνει τη ραστώνη της βαρκάδας μία καλοκαιρινή ημέρα... Στη βάρκα (En bateau στα γαλλικά, Boating στα αγγλικά)! Είναι ένας από τους χαρακτηριστικούς πίνακες του Γάλλου ζωγράφου Εντουάρ Μανέ (1832-1883). Στο έργο αυτό ο Μανέ πειραματίζεται με τον τρόπο που ζωγραφίζουν τις φωτοσκιάσεις οι ιμπρεσιονιστές ζωγράφοι. Ο Μανέ επιχειρεί να πλησιάσει το ύφος του ιμπρεσιονισμού, παρά το ότι ο ίδιος ποτέ δεν προσχώρησε επίσημα στο κίνημα και δεν υιοθέτησε απόλυτα τα ιμπρεσιονιστικά χαρακτηριστικά.
    Η φωτεινότητα του ιμπρεσιονισμού αποτυπώνεται από τη λάμψη των λευκών πινελιών στο νερό του ποταμού και στα ρούχα του ζευγαριού (κυρίως του άνδρα) της βαρκάδας. Αν και το νερό του ποταμού καταλαμβάνει περισσότερο από τη μισή επιφάνεια του πίνακα, ο Μανέ δεν αφοσιώνεται αποκλειστικά στο τοπίο, όπως συνήθιζαν οι ιμπρεσιονιστές ζωγράφοι. Συνεχίζει να εστιάζει στην απόδοση των ανθρώπινων μορφών που τις μελετά όμως στο πλαίσιο της υπαίθρου και της φύσης.
   Ο πίνακας είναι αποτέλεσμα της επιρροής που δέχθηκε ο Μανέ από τον ιμπρεσιονιστή συνάδελφό του Κλωντ Μονέ το καλοκαίρι του 1874, όταν οι δύο καλλιτέχνες ζωγράφιζαν μαζί στο Αρζαντέιγ, ένα χωριουδάκι που βρισκόταν στα περίχωρα του Παρισιού, στις όχθες του ποταμού Σηκουάνα. Το Αρζαντέιγ, όπου συνήθιζαν να κάνουν τις εκδρομές τους τις Κυριακές ή να περνούν το καλοκαίρι τους οι μικροαστοί της γαλλικής πρωτεύουσας, ήταν ο αγαπημένος τόπος των ιμπρεσιονιστών ζωγράφων που ζωγράφιζαν σκηνές από την ύπαιθρο. Ο Μονέ εγκαταστάθηκε εκεί το 1873 και το καλοκαίρι του επόμενου χρόνου εργάστηκε μαζί με τον Μανέ, ο οποίος περνούσε αρκετές εβδομάδες στην εξοχική κατοικία της οικογένειάς του στην όχθη του ποταμού.
   Ο πίνακας του Μανέ, εκτός από την επιρροή του ιμπρεσιονιστή Μονέ, έχει δεχθεί και επίδραση από την Ιαπωνική ζωγραφική. Η βάρκα κόβεται απότομα στην άκρη του πίνακα, όπως συνέβαινε στα έργα των Ιαπώνων ζωγράφων που είχαν γοητεύσει τους Γάλλους ιμπρεσιονιστές. 

Εντ. Μανέ (Edw. Manet), Στη βάρκα (En bateau, Boating). 1874. Metropolitan Museum of Arts. Ν. Υόρκη.

Βλ. 
Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης, Βιβλιοθήκη Τέχνης Η Καθημερινή, Αθήνα 2007, σ. 100-101.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου