Άννας Αγγελοπούλου Ιστολόγιο Χάριν Λόγου και Τέχνης, Χάριν Φίλων

"O άνθρωπος πρέπει κάθε μέρα ν᾽ακούει ένα γλυκό τραγούδι, να διαβάζει ένα ωραίο ποίημα, να βλέπει μια ωραία εικόνα και, αν είναι δυνατόν, να διατυπώνει μερικές ιδέες. Αλλιώτικα χάνει το αίσθημα του καλού και την τάση προς αυτό...". Γκαίτε.
Το βρήκα γραμμένο σ᾽ένα ξεχασμένο λεύκωμα της μητέρας μου. Στα τέλη της δεκαετίας του 1950 τέτοια αποφθέγματα σημείωναν οι μικρές μαθήτριες...
Γιατί θέλω ένα ιστολόγιο; Γιατί η ανάγκη μιας τέτοιου είδους επικοινωνίας;
Θα πω μόνο ότι στην αρχή σκέφτηκα να είναι ένα ιστολόγιο που να απευθύνεται στους συναδέλφους μου, δηλαδή μόνο σε φιλολόγους... "Χάριν φίλων" του λόγου, δηλαδή. Στη συνέχεια σκέφτηκα να είναι και "χάριν φίλων" της τέχνης. Τελικά, όμως, αποφάσισα να απευθύνεται και σε πολλούς άλλους: στους πρώην και επόμενους μαθητές μου, σε όσους αγαπούν να ονειρεύονται, σε όσους πιστεύουν ακόμα στο όραμα της παιδείας, σε όσους επέλεξαν να είναι εκπαιδευτικοί από αγάπη, σε όσους αγαπούν να ταξιδεύουν, και κυρίως σε όσους αγαπούν την ανάγνωση ή μάλλον τις αναγνώσεις...σε όσους παντού και πάντα θα διαβάζουν...θα διαβάζουν κείμενα στα βιβλία, κείμενα στις εικόνες, κείμενα στα πρόσωπα των ανθρώπων... Άλλωστε, η ανάγνωση είναι ταξίδι, όχι ένα αλλά πολλά ταξίδια...
Τελικά, το ιστολόγιο αυτό απευθύνεται στα αγαπημένα πρόσωπα της ζωής μας... Απευθύνεται ακόμα σε φίλους, γνωστούς και άγνωστους, σε πρόσωπα που συνάντησα, συναντώ καθημερινά, θα συναντήσω στο μέλλον ή που δε θα συναντήσω ποτέ.
Καλά ταξίδια, λοιπόν, με βιβλία, εικόνες, μουσικές και κυρίως με όνειρα!


Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Jan Vermeer. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Jan Vermeer. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 2015

Πέρασα. Ένα ποίημα της Κικής Δημουλά

Κική Δημουλά, Πέρασα


… Ας συνεχίσω και σήμερα μ' ένα αγαπημένο ποίημα της Κικής Δημουλά, στο οποίο συναντάμε αναφορά για τη βροχή. Το ποιητικό υποκείμενο κάνει έναν απολογισμό για την περιπλάνηση της ζωής, για το ταξίδι της ζωής...

James Tissot, Η ονειροπόλος ενός καλοκαιρινού βραδινού. 1881. Ιδιωτική Συλλογή.

Περπατώ και νυχτώνει

Ἀποφασίζω καὶ νυχτώνει.
Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη.

Ὑπῆρξα περίεργη καὶ μελετηρή.
Ξέρω ἀπ᾿ ὅλα. Λίγο ἀπ᾿ ὅλα.
Τὰ ὀνόματα τῶν λουλουδιῶν ὅταν μαραίνονται,
πότε πρασινίζουν οἱ λέξεις καὶ πότε κρυώνουμε.
Πόσο εὔκολα γυρίζει ἡ κλειδαριὰ τῶν αἰσθημάτων
μ᾿ ἕνα ὁποιοδήποτε κλειδὶ τῆς λησμονιᾶς.
Ὄχι δὲν εἶμαι λυπημένη.

John Singer Sargent, Στο ποτάμι. 1885. Ιδιωτική Συλλογή.

Πέρασα μέρες μὲ βροχή,
ἐντάθηκα πίσω ἀπ᾿ αὐτὸ
τὸ συρματόπλεγμα τὸ ὑδάτινο
ὑπομονετικὰ κι ἀπαρατήρητα,
ὅπως ὁ πόνος τῶν δέντρων
ὅταν τὸ ὕστατο φύλλο τοὺς φεύγει
κι ὅπως ὁ φόβος τῶν γενναίων.
Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη.

Πέρασα ἀπὸ κήπους, στάθηκα σὲ συντριβάνια 
καὶ εἶδα πολλὰ ἀγαλματίδια νὰ γελοῦν
σὲ ἀθέατα αἴτια χαρᾶς.
Καὶ μικροὺς ἐρωτιδεῖς, καυχησιάρηδες.
Τὰ τεντωμένα τόξα τους
βγήκανε μισοφέγγαρο σὲ νύχτες μου καὶ ρέμβασα.
Εἶδα πολλὰ καὶ ὡραῖα ὄνειρα
καὶ εἶδα νὰ ξεχνιέμαι.
Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη.

William Merrit Chase, Ένας πρωινός περίπατος. 1890. Montgomery Μουσείο Kαλών Τεχνών.

William Merritt Chase, Prospect Πάρκο στο Μπρούκλιν. 1887.  Ιδιωτική Συλλογή.

Περπάτησα πολὺ στὰ αἰσθήματα,
τὰ δικά μου καὶ τῶν ἄλλων,
κι ἔμενε πάντα χῶρος ἀνάμεσά τους
νὰ περάσει ὁ πλατὺς χρόνος.
Πέρασα ἀπὸ ταχυδρομεῖα καὶ ξαναπέρασα.
Ἔγραψα γράμματα καὶ ξαναέγραψα
καὶ στὸ θεὸ τῆς ἀπαντήσεως προσευχήθηκα ἄκοπα.
Ἔλαβα κάρτες σύντομες:
ἐγκάρδιο ἀποχαιρετιστήριο ἀπὸ τὴν Πάτρα
καὶ κάτι χαιρετίσματα
ἀπὸ τὸν Πύργο τῆς Πίζας ποὺ γέρνει.
Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη ποὺ γέρνει ἡ μέρα.

Jan Vermeer, Κοπέλα που διαβάζει γράμμα σ' ανοιχτό παράθυρο. 1657-59. Πινακοθήκη Τέχνης. Δρέσδη.

Μίλησα πολύ. Στοὺς ἀνθρώπους,
στοὺς φανοστάτες, στὶς φωτογραφίες.
Καὶ πολὺ στὶς ἁλυσίδες.
Ἔμαθα νὰ διαβάζω χέρια
καὶ νὰ χάνω χέρια.
Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη.

Ταξίδεψα μάλιστα.
Πῆγα κι ἀπὸ ἐδῶ, πῆγα καὶ ἀπὸ ἐκεῖ...
Παντοῦ ἕτοιμος νὰ γεράσει ὁ κόσμος.
Ἔχασα κι ἀπὸ ἐδῶ, ἔχασα κι ἀπὸ κεῖ.
Κι ἀπὸ τὴν προσοχή μου μέσα ἔχασα
κι ἀπὸ τὴν ἀπροσεξία μου.
Πῆγα καὶ στὴ θάλασσα.
Μοῦ ὀφειλόταν ἕνα πλάτος. Πὲς πῶς τὸ πῆρα.
Φοβήθηκα τὴ μοναξιὰ
καὶ φαντάστηκα ἀνθρώπους.
Τοὺς εἶδα νὰ πέφτουν
ἀπὸ τὸ χέρι μιᾶς ἥσυχης σκόνης,
ποὺ διέτρεχε μιὰν ἡλιαχτίδα
κι ἄλλους ἀπὸ τὸν ἦχο μιᾶς καμπάνας ἐλάχιστης.
Καὶ ἠχήθηκα σὲ κωδωνοκρουσίες
ὀρθόδοξης ἐρημιᾶς.
Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη.

James Tissot, Περιμένοντας το πλοίο. 1878. Ιδιωτική Συλλογή.

James Tissot, H αναχώρηση. Σιδηροδρομικός σταθμός Victoria. Ιδιωτική Συλλογή.


Ἔπιασα καὶ φωτιὰ καὶ σιγοκάηκα.
Καὶ δὲν μοῦ ἔλειψε οὔτε τῶν φεγγαριῶν ἡ πεῖρα.
Ἡ χάση τοὺς πάνω ἀπὸ θάλασσες κι ἀπὸ μάτια,
σκοτεινή, μὲ ἀκόνισε.
Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη.


Ὅσο μπόρεσα ἔφερ᾿ ἀντίσταση σ᾿ αὐτὸ τὸ ποτάμι
ὅταν εἶχε νερὸ πολύ, νὰ μὴ μὲ πάρει,
κι ὅσο ἦταν δυνατὸν φαντάστηκα νερὸ
στὰ ξεροπόταμα
καὶ παρασύρθηκα.


Ὄχι, δὲν εἶμαι λυπημένη.
Σὲ σωστὴ ὥρα νυχτώνει.

Από την ποιητική συλλογή "Το λίγο του κόσμου" (1971).


John Singer Sargent, Aνάπαυση. 1911. Εθνική Πινακοθήκη Τέχνης. Ουάσινγκτον

J. Singer Sargent, Κοπέλα που ψαρεύει στο San Vigilio. 1913. Ιδιωτική Συλλογή.
www.christies.com/lotfinder/paintings/john-singer-sargent-girl-fishing-5810236-details.aspx
http://www.christies.com/lotfinder/paintings/william-merritt-chase-a-water-fountain-in-5810237-details.aspx?pos=9&intObjectID=5810237&sid=&page=9&lid=1
http://www.artrenewal.org/pages/artwork.php?artworkid=25766
http://www.jamestissot.org
http://www.allartclassic.com/pictures_zoom.php?p_number=27&p=&number=CHW010
http://www.wikiart.org/en/john-singer-sargent/by-the-river-1885
http://en.wikipedia.org/wiki/Girl_Reading_a_Letter_at_an_Open_Window
https://www.nga.gov/collection/gallery/gg69/gg69-35080.html

Παρασκευή 22 Νοεμβρίου 2013

Εργαζόμενες γυναίκες. Πίνακες του Jan Vermeer

Γυναίκες που εργάζονται. Πίνακες του Jan Vermeer

   Μια νεαρή γυναίκα, που σύμφωνα με την ενδυμασία της πρέπει να ανήκει στην αστική τάξη της ολλανδικής πόλης Delft όπου έζησε ο γνωστός ζωγράφος Jan Vermeer (1632-1675), επεξεργάζεται με απόλυτη προσήλωση και συγκέντρωση το εργόχειρό της, έχοντας πίσω της έναν τελείως άδειο τοίχο με χρώμα "γκρι μαργαριταριού". Είναι ένα από τα πιο γνωστά έργα του μεγάλου Ολλανδού ζωγράφου που φέρει τον τίτλο Η δαντελού, γιατί ασχολείται με το κέντημα δαντέλας. Η ματιά του ζωγράφου εστιάζει στην έκφραση της κεντρικής και μοναδικής γυναικείας μορφής κατά την προσπάθειά της τη στιγμή της λεπτής εργασίας. Η πνευματικότητα της γυναίκας και η υπέροχα αρμονική σύνθεση των χρωμάτων δίνουν ποιητική διάσταση στον πίνακα. Το έργο, το οποίο αποτελεί τον πιο μικρό σε διαστάσεις πίνακα (από αυτούς που έχουν διασωθεί και είναι γνωστοί) πίνακα του Vermeer, αποτυπώνει κατά τη σύνηθη πρακτική της εποχής του μια ιδιωτική στιγμή οικιακής εργασίας των γυναικών της ολλανδικής αστικής τάξης. Ο Vermeer αποδίδει αριστοτεχνικά τις λεπτομέρειες του γυναικείου ενδύματος, των χαρακτηριστικών του προσώπου, της κόμμωσης της γυναίκας, του έπιπλου πάνω στο οποίο εργάζεται, των αντικειμένων ραπτικής και των υφασμάτων. Στο διπλανό τραπέζι αριστερά παρατηρούμε ένα βιβλίο πάνω στο οποίο υπάρχουν κλωστές και δαντέλες. Tο βιβλίο αυτό θεωρείται ότι είναι η Βίβλος και η παρουσία του ερμηνεύεται ως στοιχείο της θρησκευτικότητας και της αγνότητας.
   Ο γνωστός Γάλλος ζωγράφος Renoir θεωρούσε αυτόν τον πίνακα, που εκτίθεται στο Λούβρο από το 1870, ως ένα από τα αριστουργήματα της ζωγραφικής, ενώ η αρμονική σύνθεση των χρωμάτων ("κίτρινο του λεμονιού", "το απαλό μπλε" και το "γκρι του μαργαριταριού" είχε γοητεύσει και τον Van Gogh.

Jan Vermeer, H δαντελού. 1669-1671. Musée du Louvre. Παρίσι.  

    Ο παρακάτω πίνακας είναι από τα πιο διάσημα έργα του Vermeer και απεικονίζει επίσης μία εργαζόμενη γυναίκα εν ώρα εργασίας. Αυτή τη φορά είναι η αποτύπωση της ιδιωτικής στιγμής εργασίας μίας γυναίκας που ανήκει στην κατώτερη κοινωνική τάξη. Μια υπηρέτρια ρίχνει με απόλυτη προσήλωση και αυτοσυγκέντρωση το γάλα από την κανάτα σ᾽ ένα σκεύος. Υπέροχη σύνθεση χρωμάτων και δεξιοτεχνική απόδοση των λεπτομερειών μιας σκηνής από την κουζίνα ολλανδικού σπιτιού του 17ου αιώνα. 
   O Jan Vermeer, όπως και άλλοι Ολλανδοί ζωγράφοι του 17ου αιώνα, συνήθιζαν να απεικονίζουν στιγμές της καθημερινότητας και οικιακής εργασίας των γυναικών.

Jan Vermeer, Η γαλατού. 1658-1661. Rijksmuseum. Άμστερνταμ.


http://www.essentialvermeer.com/catalogue/lacemaker.html
http://www.louvre.fr/en/oeuvre-notices/lacemaker
http://www.essentialvermeer.com/catalogue/milkmaid.html
https://www.rijksmuseum.nl/en/explore-the-collection/overview/johannes-vermeer/objects#/SK-A-
2344,0
https://www.rijksmuseum.nl/en/explore-the-collection/overview/johannes-vermeer

Τρίτη 12 Νοεμβρίου 2013

Γυναίκες που διαβάζουν επιστολή. Πίνακες του Jan Vermeer

Γυναίκες που διαβάζουν επιστολή του Jan Vermeer

   Eίναι δύο πίνακες του γνωστού Ολλανδού ζωγράφου Jan Vermeer (1632-1675) που απεικονίζουν γυναίκες να διαβάζουν μια επιστολή.
       Μια νεαρή κοπέλα στέκεται δίπλα στο ανοιχτό παράθυρο και διαβάζει με αφοσίωση την επιστολή. Το περιεχόμενο και ο αποστολέας άγνωστος για μας. Μπορούμε να φανταστούμε ό,τι θέλουμε. Ίσως, είναι μια ερωτική επιστολή. Το προφίλ της κοπέλας αντανακλάται στο τζάμι του παράθυρου. Τα υφάσματα κυριαρχούν στην εικόνα. Κόκκινη βαριά κουρτίνα στο παράθυρο και πράσινη κουρτίνα στα δεξιά του πίνακα δημιουργούν την εντύπωση στημένης θεατρικής σκηνής που την παρακολουθούμε όσοι βλέπουμε τον πίνακα. Ένα εντυπωσιακό ύφασμα καλύπτει το τραπέζι πάνω στο οποίο βρίσκονται χειμωνιάτικα φρούτα μέσα σε μία πιατέλα. Αίσθηση γλυκιάς μελαγχολίας και ατμόσφαιρα μυστηρίου χαρακτηρίζουν το έργο του Ολλανδού καλλιτέχνη. Η απλή καθημερινή σκηνή γοητεύει τους θεατές χάρη στη μαγεία της τέχνης του Vermeer!

Jan Vermeer, Κοπέλα που διαβάζει μια επιστολή μπροστά σ᾽ανοιχτό παράθυρο. 1658-59. Πινακοθήκη Παλαιών Δασκάλων. Δρέσδη.

    Μία επιστολή διαβάζει και η νέα γυναίκα του παρακάτω πίνακα στο φως του παράθυρου, το οποίο, όμως, δεν μπορούμε να δούμε. Η γαλάζια ριχτή ζακέτα, που φορά η γυναίκα, φωτίζει την εικόνα και δίνει την εντύπωση ότι μπορεί να είναι έγκυος. Όμως, κάποιοι υποστηρίζουν ότι η ζακέτα είναι ριχτή σύμφωνα με τις επιταγές της μόδας της εποχής. Η ύπαρξη του μεγάλου χάρτη στον τοίχο, ίσως, αποτελεί υπαινιγμό για το ότι το γράμμα, που διαβάζει η γυναίκα, έχει σταλεί από κάποιον που ταξιδεύει μακριά, μπορεί από έναν άνδρα ναυτικό ή έμπορο. Άλλωστε, τον 16ο-17o αιώνα οι Ολλανδοί είχαν αποικίες σε διάφορα σημεία του κόσμου και ασχολούνταν με το εμπόριο.

Jan Vermeer, Γυναίκα στα μπλε που διαβάζει ένα γράμμα. 1662-64. Rijksmuseum. Άμστερνταμ.

http://en.wikipedia.org/wiki/Girl_Reading_a_Letter_at_an_Open_Window
http://www.essentialvermeer.com/catalogue/girl_reading_a_letter_by_an_open_window.html

Για έργα του Vermeer, βλ. http://habilisii-habilis.blogspot.gr/2010/11/vermeer-johannes.html

Παρασκευή 9 Αυγούστου 2013

H μουσική στη ζωγραφική. Πίνακες του Ολλανδού ζωγράφου Johannes Vermeer van Delft

Πίνακες για τη μουσική. Johannes ή Jan Vermeer

    O Johannes ή Jan Vermeer (1632-1675), o γνωστός Βερμέερ, θεωρείται ως ένας από τους σημαντικότερους Ολλανδούς ζωγράφους του 17ου αιώνα και ένας από τους πιο δημοφιλείς καλλιτέχνες της παγκόσμιας ζωγραφικής, αν και η καταξίωσή του άρχισε από τα τέλη του 19ου αιώνα, όταν ανακαλύφθηκε το έργο του από τους ιμπρεσιονιστές που βρήκαν ότι ο μέχρι τότε ξεχασμένος από το φιλότεχνο κοινό Ολλανδός ζωγράφος χειριζόταν με αριστοτεχνικό τρόπο το φως και τις σκιες του στους κλειστούς χώρους.
    Μία αίσθηση μυστηρίου απηχεί η ζωή και το έργο του Vermeer. Γνωρίζουμε πολύ λίγα στοιχεία για το βίο και την ενασχόλησή του με τη ζωγραφική. Γεννήθηκε και πέθαινε στην ολλανδική πόλη Ντέλφτ (κοντά στη Χάγη) που σήμερα ελκύει μεγάλο αριθμό τουριστών όχι μόνο για τα γραφικά κανάλια της αλλά και για το ότι υπήρξε η πόλη όπου έζησε, κινήθηκε και ζωγράφισε ο Βερμέερ.  Η θεματολογία του έργου του ήταν η συνηθισμένη για την εποχή. Τα ίδια θέματα συναντώνται και στους άλλους Ολλανδούς ζωγραφικής: κυρίως ηθογραφικές σκηνές σε εσωτερικούς χώρους, δωμάτια σπιτιών της μεσοαστικής τάξης των εμπόρων των Κάτω Χωρών, οι οποίοι αγόραζαν αυτούς τους πίνακες για να κοσμήσουν τις οικίες τους. Επίσης, αλληγορικά θέματα και κάποια τοπία... Όμως, οι πίνακες του Βερμέερ "ξεφεύγουν" από τα συνηθισμένα πρότυπα της εποχής του. Είναι "διαφορετικοί" και αναγνωρίσιμοι.
  Οι περισσότεροι γνωστοί ή άγνωστοι Ολλανδοί και Φλαμανδοί ζωγράφοι ζωγράφιζαν κατά παραγγελία μεγάλο αριθμό έργων, γιατί είχαν δικό τους εργαστήριο ή δούλευαν σε εργαστήριο κάποιου άλλου. Η παραγωγή ήταν μεγάλη, αφού υπήρχε αγοραστικό ενδιαφέρον από τους πολλούς περισσότερο ή λιγότερο εύπορους έμπορους. Άφησαν, λοιπόν, ένα πλήθος παρόμοιων έργων που τα συναντάμε να κρέμονται σωρηδόν στους τοίχους των αιθουσών μικρών και μεγάλων πινακοθηκών σε διάφορα μέρη του κόσμου.
   Η υπερπαραγωγή έργων, όμως, δεν ισχύει για τον Βερμέερ. Λένε ότι κατά τη διάρκεια της ζωής του ζωγράφισε γύρω στα πενήντα έργα, από τα οποία διασώζονται περίπου 34-35, τα οποία βρίσκονται διάσπαρτα σε διάφορες πινακοθήκες σ´όλον τον κόσμο, ενώ και τρία ακόμα έργα αποδίδονται σ´αυτόν, χωρίς τη βεβαιότητα ότι είναι πράγματι δικά του. Ο μικρός αριθμός σε συνδυασμό με την άριστη τεχνική, τις υπέροχες φωτοσκιάσεις, την ατμόσφαιρα μυστηρίου και ονείρου των σκηνών και την πνευματικότητα των μορφών καθιστούν τα έργα του Βερμέερ πολύτιμα και ανεκτίμητης αξίας. Πολλά μουσεία, πινακοθήκες και φυσικά ιδιώτες συλλέκτες θα επιθυμούσαν να έχουν έναν πίνακα του Βερμέερ στη συλλογή τους, αλλά ελάχιστα και ελάχιστοι έχουν...
   Στα σχετικά, λοιπόν, λίγα έργα του Βερμέερ, που διασώζονται ή έχουν ταυτισθεί, υπάρχει μία σειρά από πίνακες με μουσικό θέμα. Απεικονίζουν, δηλαδή, σκηνές που έχουν σχέση με τη μουσική. Σε κάποιους από αυτούς, η μουσική συνδέεται με τον έρωτα και την "αποπλάνηση". Κάποιος άνδρας προσπαθεί να προσελκύσει στον έρωτά του μια γυναίκα.
   Με αφορμή την έκθεση της Εθνικής Πινακοθήκης του Λονδίνου που έχει ως θέμα Ο Βερμέερ και η μουσική (η έκθεση διαρκεί από 26 Ιουνίου έως 8 Σεπτεμβρίου 2013, βλ. http://www.nationalgallery.org.uk/whats-on/exhibitions/vermeer-and-music), σας παρουσιάζω αυτούς τους "μουσικούς" πίνακες του γνωστού Ολλανδού ζωγράφου. Στην έκθεση εκτίθενται μόνο οι 4 πίνακες του Βερμέερ που βρίσκονται στο Λονδίνο.

J. Van Vermeer, Κοπέλα που διεκόπηκε από τη μουσική της. 1660-61. Frick Συλλογή. Ν. Υόρκη.
   Αναρωτιόμαστε τι ιστορία αφηγείται ο πίνακας. Γιατί την διακόπτει από τη μελέτη της μουσικής της; Οι μορφές και τα αντικείμενα φωτίζονται από το παράθυρο. Στο τραπέζι έχει ακουμπήσει το μουσικό όργανό της. Μάλλον της δίνει να διαβάσει μία επιστολή. Μήπως είναι ερωτική;

J. Van Vermeer, Γυναίκα που παίζει λαγούτο δίπλα σε παράθυρο. 1662-63. Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης.  Ν. Υόρκη.

   Η γυναικεία μορφή παίζει λαγούτο, ένα αναγεννησιακό όργανο που συνήθιζαν να παίζουν οι γυναίκες και στην εποχή του μπαρόκ. Πίσω της διακρίνεται ο χάρτης, που βλέπουμε και σε άλλα έργα του Βερμέερ.

J. Van Vermeer, Μάθημα μουσικής. 1662-65. Βασιλική Συλλογή του St James Palace. Λονδίνο.
    Το μάθημα μουσικής γίνεται μπροστά σ´ένα μουσικό όργανο που θεωρείται πρόγονος του πιάνο. Το ίδιο ὀργανο απεικονίζεται και σ´άλλους πίνακες, όπως θα δείτε παρακάτω.

J. Van Vermeer, To κοντσέρτο. 1665-66. Isabella Stewart Gardner Μουσείο. Βοστόνη. Ο πίνακας αυτός έχει κλαπεί το 1990 και δε βρέθηκε ακόμα. Η μία γυναίκα παίζει αυτό το είδος του παλιού πιάνο, η άλλη τραγουδά, ο άνδρας λένε ότι παίζει λαγούτο. Στο πάτωμα διακρίνεται ακουμπισμένο ακόμα ένα μουσικό όργανο.

J. Van Vermeer, Kορίτσι με φλάουτο. 1665. Εθνική Πινακοθήκη Τέχνης. Ουάσινκτον.

J. Van Vermeer, Γυναίκα που κάθεται στο πιάνο. 1673-1675. Εθνική Πινακοθήκη. Λονδίνο. Δίπλα στο πιάνο βλέπουμε ακόμα ένα μουσικό όργανο.

J. Van Vermeer, Γυναίκα που στέκεται στο πιάνο. 1673-75. Εθνική Πινακοθήκη. Λονδίνο.

Οι δύο παραπάνω πίνακες του Βερμέερ είναι προφανώς ζευγάρι.

J. Van Vermeer, Η κιθαρίστρια. 1670-72. Kenwood Palace Συλλογή. Λονδίνο.

   Ακόμα ένας πίνακας με μια γυναικεία μορφή να παίζει μουσική. Η ενασχόληση με τη μουσική φαίνεται ότι ήταν συνήθεια της μεσαίας τάξης εκείνης της εποχής.

J. Van Vermeer, Το γράμμα του έρωτα. 1669-70. Rijksmuseum. Άμστερνταμ. 
   Αν και ο πίνακας αυτός έχει άλλο θέμα (το ερωτικό γράμμα που δίνει η υπηρετρία στην κυρία), η κεντρική γυναικεία μορφή παίζει μουσικό όργανο ή μάλλον διακόπτεται από τη μουσική της.
   Κάποιες λεπτομέρειες για έναν προσεκτικό παρατηρητή: το ίδιο πάτωμα με τα σχέδια (άρα ο Βερμέερ ζωγραφίζει στον ίδιο χώρο), βλέπουμε μουσικά όργανα της εποχής που συνήθιζαν να παίζουν οι γυναίκες, κοινά στοιχεία στη διακόσμηση του χώρου, κοινά στοιχεία στην ενδυμασία (π.χ. η κίτρινη ερμίνα-γούνα), στους πίνακες συνηθίζει να εγκιβωτίζει και άλλους πίνακες που κρέμονται στους τοίχους...

    Ακούστε μουσική μπαρόκ της εποχής του Βερμέερ από το μουσικό όργανο που απεικονίζεται στους πίνακές του.


http://www.essentialvermeer.com/vermeer_painting_part_one.html

http://www.artble.com/artists/johannes_vermeer/paintings/the_music_lesson

http://en.wikipedia.org/wiki/File:Jan_Vermeer_van_Delft_013.jpg

http://en.wikipedia.org/wiki/File:Jan_Vermeer_van_Delft_024.jpg

http://en.wikipedia.org/wiki/File:Vermeer_The_concert.JPG

http://en.wikipedia.org/wiki/File:Vermeer_Girl_Interrupted_at_Her_Music.jpg

http://www.nationalgallery.org.uk/whats-on/exhibitions/vermeer-and-music

http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/johannes-vermeer-a-young-woman-seated-at-a-virginal

http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/johannes-vermeer-a-young-woman-standing-at-a-virginal

http://www.metmuseum.org/Collections/search-the-collections/437880

http://en.wikipedia.org/wiki/File:Johannes_Vermeer_-_Zittende_Klavecimbelspeelster_(1673-1675).jpg
http://www.vermeer-foundation.org/

http://www.janvermeer.org/

http://www.nationalgallery.org.uk/paintings/johannes-vermeer-the-guitar-player

http://en.wikipedia.org/wiki/Girl_with_a_Flute

https://www.rijksmuseum.nl/en/explore-the-collection/overview/johannes-vermeer/objects#/SK-A-1595,3

http://en.wikipedia.org/wiki/Johannes_Vermeer

http://en.wikipedia.org/wiki/The_Concert_(Vermeer)

http://www.nationalgallery.org.uk/whats-on/exhibitions/vermeer-and-music

Δευτέρα 20 Ιουνίου 2011

Γυναίκες με κιθάρα: η κιθάρα στη ζωγραφική

Ζωγραφίζοντας κιθάρες

Για την Ελένη που αγαπά να μελετά κιθάρα, μια μικρή συλλογή από πίνακες που απεικονίζουν γυναικείες μορφές να παίζουν αυτό το μουσικό όργανο.

Ένας γνωστός πίνακας του διάσημου  Ολλανδού ζωγράφου Jan Vermeer (1632-1675) με τίτλο "Η κιθαρίστρια", (γύρω στα 1670). Bρίσκεται στο Kenwood House στο Λονδίνο.

Ένας πίνακας του γνωστού Γάλλου ιμπρεσιονιστή ζωγράφου Π. Α. Ρενουάρ (1841-1919).  P. A. Renoir, Γυναίκα με κιθάρα. Σε ιδιωτική Συλλογή.

Ένας ακόμα πίνακας του γνωστού Γάλλου ιμπρεσιονιστή ζωγράφου Π. Α. Ρενουάρ(1841-1919).  P. A. Renoir, Νεαρή Ισπανίδα με κιθάρα. Σε ιδιωτική Συλλογή.

Και δύο πίνακες Αμερικανών ιμπρεσιονιστών ζωγράφων
  
Ακόμα μια Γυναίκα με κιθάρα.
Πίνακας του Αμερικανού ιμπρεσιονιστή ζωγράφου Beckwith J. Carroll (1852-1917).  

Richard Emil Miller, Γυναίκα με κιθάρα (1926)
Πίνακας του Richard E. Miller (1875–1943), κορυφαίου Αμερικανού ιμπρεσιονιστή ζωγράφου, μέλους της γνωστής  Παροικίας των Αμερικανών ζωγράφων στο Giverny.