Γυναίκες που διαβάζουν: πίνακες του Charles Edward Perugini

Γυναίκες που διαβάζουν:  πίνακες φιλαναγνωσίας του Charles Edward Perugini 

    Είναι ένας αγαπημένος μου πίνακας! Τον έχει ζωγραφίσει ο Charles Edward Perugini (1839-1918), ένας ιταλικής καταγωγής Άγγλος ζωγράφος της Βικτωριανής εποχής που διατηρούσε επαφές με τους κύκλους των Προραφαηλιτών ζωγράφων της Αγγλίας.

    Μία γλυκύτατη κοπέλα κάθεται σε μαρμάρινο πάγκο ενός πραγματικά ουτοπικού κήπου. Διαβάζει με αφοσίωση το ανοιχτό βιβλίο που βρίσκεται στην αγκαλιά της. Φοράει ένα λευκό μακρύ μεταξωτό φόρεμα, έχει καλύψει τους ώμους με αέρινη μεταξωτή εσάρπα, στο δεξί χέρι της κρατά ένα άνθος που προφανώς προέρχεται από τα δένδρα του κήπου, ενώ δίπλα της είναι ακουμπισμένο ένα πορτοκάλι που επίσης προέρχεται από τα δέντρα του κήπου...

   Η σκηνή, που ίσως χαρακτηρίζεται από κάποια ψυχρότητα του κλασικισμού,  είναι υπέροχη, απόλυτα ονειρική, τελείως μαγική, σκηνή ενός ιδανικού κόσμου...Πίσω ακριβώς από το μαρμάρινο τοίχο του πάγκου της κοπέλας βλέπουμε τα ανθισμένα και φορτωμένα με πορτοκάλια δένδρα του κήπου...Αισθανόμαστε την ευωδιά των λουλουδιών...

Ch. Edw. Perugini, Κοπέλα που διαβάζει. 1878. Βρίσκεται στη Δημοτική Πινακοθήκη Τέχνης του Μάντσεστερ (Manchester City Art Galleries).

  Ακόμα ένα έργο του Perugini που απεικονίζει μία κομψή και αισθαντική κοπέλα να κρατά στα χέρια της ένα ανοιχτό βιβλίο. Το φόρεμα που φορά είναι πανέμορφο, ενώ στο λαιμό της κρέμεται ένα διακριτικό κόσμημα...η τελειότητα της απλής κομψότητας...Τίποτα υπερβολικό, τίποτα κραυγαλέο!

Ch. Edw. Perugini, H δεσποινίς Helen Lidsay. Γύρω στα 1870. Μάλλον σε Ιδιωτική Συλλογή.

...Και βρήκα ακόμα δύο πίνακες του Perugini που απεικονίζουν γυναίκες που διαβάζουν με αφοσίωση στην εξοχή.

Ch. Edw. Perugini,  Κοπέλα που διαβάζει. Γύρω στα 1879. Ιδιωτική συλλογή.

Ch. Edw. Perugini,  Κοπέλα που διαβάζει. Γύρω στα 1870. Ιδιωτική συλλογή.

...Ο Charles Perugini, γνωστός ως Carlo Perugini, γεννήθηκε στη Νάπολη της Ιταλίας, αλλά έζησε τα παιδικά και εφηβικά του χρόνια στην Αγγλία. Αφού σπούδασε ζωγραφική στην Ιταλία και τη Γαλλία, επέστρεψε στην Αγγλία χάρη στη γνωριμία του με τον ζωγράφο και φιλότεχνο Λόρδο Leighton που τον έθεσε υπό την προστασία του και τον καθιέρωσε στους καλλιτεχνικούς κύκλους του Λονδίνου. Αρχικά δούλεψε στο εργαστήριο του Leighton και υπό την επιρροή του άρχισε να γίνεται γνωστός για τους πίνακες με κλασικά θέματα, αλλά και τα χαριτωμένα πορτρέτα όμορφων γυναικών και παιδιών της μεγαλοαστικής τάξης. 

   O Perugini παντρεύτηκε τη νεότερη κόρη του γνωστού Άγγλου συγγραφέα Ch. Dickens, την Cate Dickens που επίσης ήταν ζωγράφος και συνδεόταν με τον κύκλο των Άγγλων Προραφαηλιτών ζωγράφων και κυρίως με τον Προραφαηλίτη ζωγράφο Sir John Everett Millais.

www.manchestergalleries.org/the-collections/search-the-collection/display.php?EMUSESSID=5224c6bee613916c222d2f22248bb73f&irn=734
http://www.canvaz.com/gallery/18351.htm
http://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Charles_Edward_Perugini

O έρωτας στους Προραφαηλίτες ζωγράφους:Burne Jones, Έρωτας στα ερείπια

Ο έρωτας στη ζωγραφική: Μπερν Τζόουνς, Έρωτας στα ερείπια

    Ο Προραφαηλίτης ζωγράφος Μπερν Τζόουνς (Burne Jones) δεν έμεινε προσηλωμένος σε θέματα παρμένα από το Μεσαίωνα, από την περίοδο του οποίου συνήθιζαν να εμπνέονται οι περισσότεροι Προραφαηλίτες. Στον υπέροχο πίνακά του με τον τίτλο Έρωτας στα ερείπια βλέπουμε να τοποθετεί ένα κατεξοχήν ρομαντικό θέμα σ᾽ένα σκηνικό που συναντάμε σε έργα του κλασικισμού. Φαίνεται ότι τα ταξίδια που ο καλλιτέχνης έκανε στην Ιταλία συνέβαλαν στη διαμόρφωση ενός ιδιότυπου κλασικισμού με ρομαντικά στοιχεία του κινήματος των Προραφαηλιτών. Έτσι, βλέπουμε το εξιδανικευμένο ζευγάρι των ερωτευμένων να πλαισιώνεται από ένα αρχαιοελληνικορωμαϊκό σκηνικό.

    Η γοητευτική αυτή ελαιογραφία, που αποπνέει την απόλυτη γαλήνη και τρυφερότητα των δύο, ωστόσο, θλιμμένων ερωτευμένων, κοσμεί μία αυθεντική κατοικία-μουσείο της Βικτωριανής εποχής που ονομάζεται Γουίτγουικ Μέινορ (Wightwick Manor) και βρίσκεται στο Γουελβερχάμπτον (Wolverhampton) των Δυτικών Μίντλαντς (West Midlands) της Αγγλίας.

Burne Jones, Έρωτας στα ερείπια. 1894. Στο Γουίτγουικ Μέινορ, Γουελβερχάμπτον, στα Δυτικά Μίντλαντς της Αγγλίας (Wightwick Manor, Wolverhampton, West Midlands, The National Trust, United Kingdom).

     Ο πίνακας, όπως και άλλα έργα των Προραφαηλιτών ζωγράφων που απεικονίζουν σκηνές από ποιήματα ρομαντικών ποιητών,  είναι εμπνευσμένος από το ποίημα Έρωτας στα ερείπια (1855) του Άγγλου ρομαντικού ποιητή Robert Browning. Είναι το πρώτο ποίημα της ποιητικής συλλογής με τον τίτλο Άνδρες και Γυναίκες. Ο Browning συνέθεσε αυτή την ποιητική συλλογή το 1855, όταν βρισκόταν στην Ιταλία ύστερα από το γάμο του με τη ρομαντική ποιήτρια Elizabeth Barrett.

http://www.artmagick.com/pictures/picture.aspx?id=6045&name=love-among-the-ruins
http://www.nationaltrust.org.uk/main/w-vh/w-visits/w-findaplace/w-wightwickmanor/
http://books.google.gr/books?id=etcIAAAAQAAJ&pg=PA1&dq=browning+love+among+the+ruins+men+and+women&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false

O έρωτας στην ποίηση: ποιήματα του Ζακ Πρεβέρ

Ζακ Πρεβέρ, Το τρυφερό κι επικίνδυνο πρόσωπο της αγάπης

Το τρυφερό κι επικίνδυνο 

πρόσωπο της αγάπης

ήρθε μπροστά μου ένα βράδυ

έπειτα από μια πολύ μεγάλη μέρα

Ήταν ίσως ένας τοξότης

με το τόξο του

μπορεί ένας μουσικός

με την άρπα του

Δεν ξέρω πια

Δεν ξέρω πια τίποτε

Αυτό που ξέρω μόνο

είναι ότι με πλήγωσε

ίσως μ᾽ένα βέλος

μπορεί μ᾽ένα τραγούδι

Αυτό που ξέρω μόνο

είναι ότι με πλήγωσε

με πλήγωσε στην καρδιά

και για πάντα

Με μια καυτή πολύ καυτή πληγή

της αγάπης πληγή.

Le tendre et dangereux visage de l 'amour

Le tendre et dangereux 

visage de l 'amour

m' est apparu un soir

après un trop long jour

C' était peut-étre un archer

avec son arc

ou bien un musicien

avec sa harpe

Je ne sais plus

Je ne sais rien

Tout ce que je sais

c' est qu' il m' a blessée

peut-étre avec une flèche

peut-étre avec une chanson

Tout ce que je sais

c' est qu'il m'a blessée

blessée au coeur

et pour toujours

Brŭlante trop brŭlante

blessure de l' amour.

Π. Πικάσο, Οι εραστές. 1923. National Gallery of Art Washington.

http://www.nga.gov/fcgi-bin/tinfo_f?object=46667

Ο έρωτας στην ποίηση: Ποιήματα του Ζακ Πρεβέρ

Ζακ Πρεβέρ, Ο Κήπος

Χιλιάδες και χιλιάδες χρόνια

Δε θάφταναν

Για να εκφράσω

Την αιωνιότητα της στιγμής

Που με φίλησες

Που σε φίλησα

Ένα πρωινό μέσα στο φως το χειμωνιάτικο

Στο πάρκο Montsouris στο Παρίσι

Στο Παρίσι

Πάνω στη γη

Στη γη που είναι ένα αστέρι.

Από την ποιητική συλλογή Paroles (1946)

Le jardin

Des millieurs et des millieurs d' années

ne sauraient suffire

pour dire

la petite seconde d' eternité

Où tu m' as embrassé

Où je t' ai embrassée

Un matin dans la lumière de l' hiver

Au parc Montsouris à Paris

A Paris

Sur la terre

La terre qui est une astre.

G. Klimt, Το φιλί. 1907-1908. Österreichische Galerie Belvedere. Βιέννη.

http://www.belvedere.at/en/sammlungen/belvedere/impressionismus-historismus-jugendstil/jugendstil/klimt?mode=gallery&cpic=2708&pics=[2708,2710,2711,2712,2713,2714,2715,2716,2976,2717,2718,13719]&hl=Gustav%20Klimt

O έρωτας στους Προραφαηλίτες ζωγράφους: ερωτικοί πίνακες του Burne Jones

Ο έρωτας στη ζωγραφική: ερωτικοί πίνακες του Burne Jones (Μπερν Τζόουνς)

    Ο Άγγλος προραφαηλίτης Edward Burne Jones (1833-1898)  απεικονίζει στον παρακάτω πίνακα μία σκηνή από το μεσαιωνικό κύκλο των μύθων για τους ιππότες του Λάνσελοτ και το βασιλιά Αρθούρο. Οι μεσαιωνικοί ιπποτικοί μύθοι αποτελούσαν πηγή έμπνευσης για πολλά έργα του Burne Jones, όπως, βέβαια. και όλων των προραφαηλιτών καλλιτεχνών της Βικτωριανής Αγγλίας που στην πραγματικότητα αναβίωναν το κίνημα του ρομαντισμού με νέα για την εποχή τους εκφραστικά μέσα.

   Βλέπουμε τη Νιμουέ με το φιδίσιο κορμί της και τα ερπετά-μαλλιά της, τη μάγισσα -αρχόντισσα της Λίμνης, να σαγηνεύει τον ιππότη Μέρλιν, που είναι έτοιμος να της παραδοθεί ολοκληρωτικά. Σύμφωνα με το μύθο, ο ιππότης Μέρλιν είχε ερωτευθεί παράφορα τη μάγισσα Νιμουέ (ή την ονομαζόμενη Νιμιάν, Βίβιαν ή Βίβιεν), η οποία βέβαια εκμεταλλεύτηκε τον έρωτά του. Εδώ ο Burne Jones απεικονίζει τη Νιμουέ να διαβάζει από το βιβλίο της μαγικές φράσεις στον Μέρλιν για να τον αποκοιμίσει σε βαθύ ύπνο. 

    Η ένταση της σκηνής αντανακλά τη συναισθηματική κατάσταση του καλλιτέχνη που την εποχή της δημιουργίας του έργου ήταν υπό την επιρροή της γοητείας μίας θαυμάστριας της τέχνης του, της Μαρίας Ζαμπάκο. Η Ζαμπάκο  ανήκε στην οικογένεια Ιωαννίδη, τα μέλη της οποίας ήταν χορηγοί και υποστηρικτές της τέχνης των προραφαηλιτών στο Λονδίνο των δεκαετιών 1860 και 1870. Η απειλητική γυναικεία γοητεία εκφράζεται με αριστοτεχνικό τρόπο στα επίσης "φιδίσια" ανθισμένα δένδρα που περιβάλλουν ασφυκτικά το ζευγάρι. Ο Όσκαρ Ουάλντ έγραψε για το έργο αυτό ότι είναι "γεμάτο από μαγεία"

Burne Jones, To μάγεμα του Μέρλιν. 1872-1877. Πινακοθήκη Λέιντι Λέβερ στο Λίβερπουλ (Lady Lever Gallery-Liverpool).

  Το θέμα των μοιραίων γυναικών που σαγηνεύουν τους άνδρες και τους παρασέρνουν στην καταστροφή συναντάται συχνά στα έργα του Burne Jones. Στο παρακάτω πίνακα βλέπουμε μία σειρήνα να τραβά ένα ναύτη στο βυθό της θάλασσας.

Burne Jones, Τα βάθη της θάλασσας. 1887. Μουσείο Τέχνης Fogg (Fogg Art Museum, Harvard University).

...Και ακόμη ένας πίνακας του Burne Jones με θέμα τον έρωτα...Ο πίνακας που φέρει τον τίτλο Ύμνος της Αφροδίτης, είναι ένα εγκώμιο για τη δύναμη του έρωτα, στην οποία ο καλλιτέχνης αισθανόταν πάντα αδύναμος. Το έργο αυτό είναι εμπνευσμένο από το γνωστό γερμανικό κύκλο των μύθων του Ταγχόιζερ, του ποιητή και περιπλανώμενου ιππότη που είχε ανακαλύψει το βασίλειο της Αφροδίτης και είχε πέσει θύμα της γοητείας και του έρωτά της. O Burne Jones ζωγράφισε το έργο τέσσερα χρόνια μετά τη δημοσίευση του ομώνυμου με τον πίνακα λυρικού ποιήματος (Laus Veneris -Ύμνος της Αφροδίτης) του Άγγλου ρομαντικού ποιητή Alg. Ch. Swinburne, το θέμα του οποίου ήταν βασισμένο στον έρωτα του ιππότη Ταγχόιζερ με την Αφροδίτη. Προφανώς ο Burne Jones έχει απεικονίσει στίχους από το ποίημα του Swinburne.

Burne Jones, Laus Veneris (Ύμνος της Αφροδίτης). 1868-1870. Πινακοθήκη Λέιγκ στο Νιουκάσλ-Απόν-Τάιν (Laing Art Gallery, Newcastle-upon-Tyne).

http://www.liverpoolmuseums.org.uk/ladylever/collections/merlin.asp
http://www.artmagick.com/pictures/picture.aspx?id=6022&name=laus-veneris
http://www.twmuseums.org.uk/artonline/search/details.php?c=0&t=23&q=U0VMRUNUICogRlJPTSBhcnRvbmxpbmUgV0hFUkUgKCBNT0RFU19GSUxFIExJS0UgJyVpdGZhMTAwMSUnIE9SIE1PREVTX0ZJTEUgTElLRSAnJWl0ZmEwMTAxJScgT1IgTU9ERVNfRklMRSBMSUtFICclaXRkYTIwMDElJyBPUiBNT0RFU19GSUxFIExJS0UgJyVpdGRhMDMwMSUnKSBBTkQgTUFUQ0ggKFNJTVBMRV9OQU1FLCBPVEhFUl9OQU1FLCBDQVBUSU9OLCBUSVRMRSwgSU5ERVhfQVJUSVNULCBNRURJVU0sIFNVUFBPUlQgKSBBR0FJTlNUICgnYnVybmUgam9uZXMnKQ==&id=TWCMS:B8145&querystr=cXVpY2tyZXMucGhwP3NlYXJjaHRlcm1zPUJ1cm5lK0pvbmVzJndpdGhpbj1hbGw=
http://www.harvardartmuseums.org/collection/detail.dot?objectid=1943.462&startDate=&sort=Title&objtitle=&department=&subject=&century=&endDate=&object=&sortInSession=false&historicalPeriod=&viewlightbox=false&mediaTek=&relatedworks=false&creationPlaceTerm=(Any)&accession=&origPage=1&artist=burne-jones&creationPlace=&culture=&fulltext=depths&pc=1&page=1
http://www.victorianweb.org/painting/bj/paintings/21.html

Παλιές Φωτογραφίες από τη Θεσσαλονίκη στις αρχές του 20ού αιώνα: οι γυναίκες της Θεσσαλονίκης

Φωτογραφίες από τη Θεσσαλονίκη στις αρχές του 20ού αιώνα: "φωτογραφίζοντας" ένα κείμενο του John Foster Fraser

   Ο John Foster Fraser (1860-1936), Σκωτσέζος δημοσιογράφος, συγγραφέας και πάνω από όλα φανατικός ταξιδευτής (το 1896 έκανε το γύρο του κόσμου σε 776 ημέρες, ταξιδεύοντας το μεγαλύτερο διάστημα με ποδηλάτο συντροφιά με δύο συντρόφους του)  βρέθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα στη Θεσσαλονίκη κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού του στα Βαλκάνια. Μεταφέρω παρακάτω κάποιες από τις ενδιαφέρουσες "εικόνες" για τον πληθυσμό, κυρίως τις γυναίκες της  Θεσσαλονίκης,  που ο Fraser αποτύπωσε στο βιβλίο του "Εικόνες από τα Βαλκάνια". Το κείμενό του ταιριάζει εντυπωσιακά, θα έλεγα, με τις φωτογραφίες και τις καρτ ποστάλ του αρχείου του Δήμου Θεσσαλονίκης.

"...Η Θεσσαλονίκη έχει τις αντιθέσεις της. Κοντά στην προκυμαία όπου βρίσκονται τα μεγάλα ξενοδοχεία και βουλεβάρτα, πίνουν ηδύποτα και κυκλοφορούν ιππήλατα τραμ, υπάρχει μια αίσθηση Ευρώπης."

Η Παραλία-προκυμαία του κέντρου της Θεσσαλονίκης από την πλευρά της θάλασσας.

 Η προκυμαία με τη Λεωφόρο Νίκης της Θεσσαλονίκης στις αρχές του 20ού αιώνα. Διακρίνεται το ιππήλατο τραμ.

Επιχρωματισμένη καρτ ποστάλ με τη Λεωφόρο Νίκης. Διακρίνονται οι άμαξες και στο βάθος το κτίριο με τη στέγη-πύργο είναι το γνωστό ξενοδοχείο Σπλέντιντ.

Ο Λευκός Πύργος πριν το 1904. 

"Στο εσωτερικό της πόλης οι δρόμοι στενεύουν και είναι σκεπαστοί. Τα παζάρια είναι σκοτεινά, ανατολίτικα και δύσοσμα, όσο πιο ανατολίτικα τόσο πιο δύσοσμα. Αυτό είναι το άρωμα της Ανατολής. Σε ένα τμήμα της Θεσσαλονίκης μπορείς να απολαύσεις ένα ωραίο γαλλικό γεύμα. Αν πηδήξεις σ' ένα τραμ, μέσα σε πέντε λεπτά βρίσκεσαι σε άλλη χώρα όπου δεν υπάρχουν καρέκλες και τραπέζια, ούτε τίποτα άλλο, παρά μόνον ψάθες, τούρκικο φαγητό και ο βαρύς αποχαυνωτικός καπνός των μουσουλμάνων με τα τουρμπάνια, που καπνίζουν ναργιλέδες".

Τουρκικό καφενείο της Θεσσαλονίκης.

Κεντρική Αγορά της Θεσσαλονίκης.

Η Αγορά Καπάνι στη Θεσσαλονίκη.

Γειτονιά στην Άνω Πόλη της Θεσσαλονίκης.

 Γειτονιά στην Άνω Πόλη της Θεσσαλονίκης

Μουσουλμάνες γυναίκες σε δρόμο της Άνω Πόλης της Θεσσαλονίκης.

"Ο πληθυσμός είναι ανάμεικτος. Όταν ξεπεράσεις τις πτωχότερες τάξεις, η περιβολή από μόνη της δε σε βοηθά να καταλάβεις την εθνικότητα. Όλοι μιλούν ελληνικά και οι περισσότεροι γνωρίζουν τουρκικά. Πρέπει όμως να προσέξεις τα χαρακτηριστικά, το μάτι, το περπάτημα, τους τρόπους εν γένει για να ξεχωρίσεις κατά πόσον ο άνθρωπος που κοιτάζεις είναι Τούρκος, Έλληνας, Αρμένιος, Βούλγαρος ή Εβραίος...".

Γειτονιά της Θεσσαλονίκης.

"...Οι όμορφες γυναίκες είναι Ελληνίδες. Είναι ψηλές, περπατούν με χάρη όταν είναι νέες, ντύνονται άψογα σύμφωνα με την παριζιάνικη μόδα και είναι γοητευτικές και διασκεδαστικές την ώρα του δειλινού, όταν μαζεύονται όλοι στους μικρούς παραθαλάσσιους κήπους για να ακούσουν αδιάφορη μουσική και να πιούνε άνοστη μπύρα".

Το καφέ του Λευκού Πύργου. Δίπλα στο Λευκό Πύργο, που δε διακρίνεται στη φωτογραφία, υπήρχε το πιο κοσμοπολίτικο κέντρο της Θεσσαλονίκης, το οποίο ήταν καφέ, ζαχαροπλαστείο και εστιατόρειο με μουσική. Βλέπουμε τα τραπεζάκιά του δίπλα στη θάλασσα.

O παραθαλάσσιος κήπος του Λευκού Πύργου. Διακρίνονται τα τραπεζάκια.

Παραθαλάσσιο καφενείο και ζυθοπωλείο της Θεσσαλονίκης.

Ελληνίδες κυρίες προβάρουν παπούτσια σε υποδηματοποιείο της Θεσσαλονίκης.

 Ελληνίδα της Θεσσαλονίκης με εθνική ενδυμασία.

Ελληνίδα της περιοχής της Θεσσαλονίκης με εθνική ενδυμασία.

Ελληνίδα της περιοχής της Θεσσαλονίκης με εθνική ενδυμασία.

"Οι γεροδεμένες γυναίκες με τα μεγάλα κόκκαλα, τα αδρά χαρακτηριστικά και τα κόκκινα πουκάμισα είναι Βουλγάρες".

Βουλγάρες χωρικές της περιοχής Θεσσαλονίκης

"...Η ενδυμασία που φορούν οι Εβραίες είναι χαρακτηριστική της Θεσσαλονίκης. Πριν από τρεις ή τέσσερις αιώνες μεγάλη πλήθη Εβραίων διώχθηκαν από την Ισπανία. Πολλοί ήρθαν στη Θεσσαλονίκη. Τώρα, ενώ η μόδα των ενδυμάτων έχει αλλάξει σε ολόκληρη την Ευρώπη, οι Εβραίες της Θεσσαλονίκης-όταν περνούν την ηλικία που ο συρμός της προσελκύει-φορούν ακριβώς το ίδιο φόρεμα που φοριόταν στην Ισπανία πριν από την εκδίωξη. Από μητέρα σε κόρη μέσω πολλών γενεών έχει μεταβιβαστεί το ύφος αυτής της γραφικής ενδυμασίας, σύμβολο και αναμνηστικό για το πώς οι Εβραίοι κυνηγήθηκαν από τους χριστιανούς, πριν βρουν καταφύγιο σε μουσουλμανική χώρα..."

Οικογένεια Εβραίων της Θεσσαλονίκης.

 Εβραίες της Θεσσαλονίκης με μουσικά όργανα.

Εβραία της Θεσσαλονίκης.

"...Έπειτα υπάρχουν οι τουρκομουσουλμάνες κυρίες, οι οποίες ποτέ δεν εμφανίζονται στο δρόμο, εκτός αν είναι τυλιγμένες σε απλές μαύρες ή γαλάζιες ρόμπες κι έχουν τα πρόσωπά τους καλυμμένα. Ποτέ δεν περπατούν με τους συζύγους τους, ποτέ δεν κάθονται στους κήπους να ακούσουν κάποια ορχήστρα. Μένουν στο χαρέμι και δεν έχουν κανένα άνδρα να μιλήσουν εκτός από το σύζυγό τους. Μου είπαν ότι οι μουσουλμάνες κυρίες ζηλεύουν λυσσαλέα τις χριστιανές και τις Εβραίες αδελφές τους, οι οποίες μπορούν να γευματίζουν με φίλους του άλλου φύλου, πηγαίνουν βόλτα με την άμαξα και επισκέπτονται τα café chantant το βράδυ..."

Οθωμανή κυρία της Θεσσαλονίκης

Τουρκάλα καλλονή της Θεσσαλονίκης στο σπίτι της.

"...Μια άλλη τάξη γυναικών που διαφέρουν όχι μόνο ως προς την ενδυμασία, αλλά και την κάστα και συνιστούν ιδιοτυπία της Θεσσαλονίκης είναι οι γυναίκες των ντονμέδων...Έχουν πρόσωπο ωχρό και στοχαστικό, λεπτό σαν αλάβαστρο. Τα μάτια τους είναι μεγάλα, σκοτεινά και ονειροπόλα. Είναι ψηλές, όμορφες και νωθρές. Ο τρόπος με τον οποίο συμβιβάζουν την ενδυματολογική αυστηρότητα, στην οποία είναι υποχρεωμένες ως μουσουλμάνες, με τη χαρακτηριστική αγάπη των Εβραίων γυναικών για το περίτεχνο είναι επινοητικός. Πάντοτε φορούν μαύρα και το κάλυμμα της κεφαλής τους είναι ένα λεπτό σάλι. Αλλά η γραμμή και ο στολισμός των ενδυμάτων είναι εξαίσιος το κάλυμμα της κεφαλής τακτοποιημένο με καλαισθησία τα μπράτσα γυμνά...".

Τουρκάλα της Θεσσαλονίκης.

Αριστοκράτισσα κυρία Οθωμανή Τουρκάλα της Θεσσαλονίκης.

Χορεύτρια οριεντάλ στη Θεσσαλονίκη.

"Πολλές δουλειές κλείνονται στα καφενεία. Αν θέλεις να βρεις κάποιον, πηγαίνεις στο καφενείο που συχνάζει, όχι στον τόπο της εργασίας του. Μερικά καφενεία είναι γεμάτα το πρωί, άλλα γεμάτα το απόγευμα και όλα γεμάτα τα βράδια...Ο ήλιος έρπει κατά μήκος του πεζοδρομίου, πάνω από το πλήθος των μικρών τραπεζιών. Σταδιακά οι πελάτες πηγαίνουν στα τραπέζια από την άλλη πλευρά του δρόμου και εγκαταλείπουν την πλευρά που χτυπά ο ήλιος...".

Ελληνικά Καφενεία στην κοσμοπολίτικη Πλατεία Ελευθερίας.


Το γνωστό ελληνικό καφενείο της Θεσσαλονίκης Κρυστάλ.

Τα κείμενα είναι αποσπάσματα από το βιβλίο του John Foster Fraser, Pictures from the Balkans, Cassel and company ltd., London, N.York, Toronto, Melburne 1912, σσ. 183-191. Bλ. στο Αλ. Χ. Γρηγορίου και Ευάγγ. Α. Χεκίμογλου (επιμέλεια-επιλογή κειμένων), Η Θεσσαλονίκη των περιηγητών 1430-1930, Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, εκδ. Μίλητος, 2008, σσ. 200-203.

http://ia600206.us.archive.org/11/items/akp9593.0001.001.umich.edu/akp9593.0001.001.umich.edu.pdf (το βιβλίο του Fraser)
http://culture.thessaloniki.gr/gr/streets.asp (φωτογραφίες και καρτ ποστάλ της Θεσσαλονίκης).
http://en.wikipedia.org/wiki/John_Foster_Fraser
http://culture.thessaloniki.gr/gr/people.asp?page=3

Ο χειμώνας στη ζωγραφική: δύο χιονισμένα τοπία του Πωλ Σεζάν

Ο χειμώνας στη ζωγραφική: χιονισμένα τοπία του Πωλ Σεζάν (Paul Cezanne)

   ...και επειδή σήμερα είναι πράγματι μία παγωμένη χειμερινή μέρα, σας αφιερώνω δύο ακόμα χειμωνιάτικους πίνακες με χιονισμένα τοπία.
        Πρόκειται για τους δύο χειμωνιάτικους πίνακες -νομίζω μόνο αυτούς ζωγράφισε-που ζωγράφισε ο Γάλλος μεταϊμπρεσιονιστής ζωγράφος Πωλ Σεζάν  (1839-1916).

P. Cezanne, το Estaque υπό το χιόνι. 1870-71. Σε ιδιωτική συλλογή.

    O πίνακας απεικονίζει μία όψη από τα χιονισμένα προάστια του Estaque, ενός μικρού χωριού κοντά στη Μασσαλία. Ο Σεζάν είχε μετακομίσει το 1870 στην περιοχή όπου και ζωγράφισε αρκετά τοπία.

P. Cezanne, Χιόνι που λυώνει. Φοντενεμπλό. 1879-1880, Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης- Νέα Υόρκη (ΜΟΜΑ).

http://www.moma.org/collection/provenance/provenance_object.php?object_id=79552
http://en.wikipedia.org/wiki/L'Estaque,_Melting_Snow