Άννας Αγγελοπούλου Ιστολόγιο Χάριν Λόγου και Τέχνης, Χάριν Φίλων

"O άνθρωπος πρέπει κάθε μέρα ν᾽ακούει ένα γλυκό τραγούδι, να διαβάζει ένα ωραίο ποίημα, να βλέπει μια ωραία εικόνα και, αν είναι δυνατόν, να διατυπώνει μερικές ιδέες. Αλλιώτικα χάνει το αίσθημα του καλού και την τάση προς αυτό...". Γκαίτε.
Το βρήκα γραμμένο σ᾽ένα ξεχασμένο λεύκωμα της μητέρας μου. Στα τέλη της δεκαετίας του 1950 τέτοια αποφθέγματα σημείωναν οι μικρές μαθήτριες...
Γιατί θέλω ένα ιστολόγιο; Γιατί η ανάγκη μιας τέτοιου είδους επικοινωνίας;
Θα πω μόνο ότι στην αρχή σκέφτηκα να είναι ένα ιστολόγιο που να απευθύνεται στους συναδέλφους μου, δηλαδή μόνο σε φιλολόγους... "Χάριν φίλων" του λόγου, δηλαδή. Στη συνέχεια σκέφτηκα να είναι και "χάριν φίλων" της τέχνης. Τελικά, όμως, αποφάσισα να απευθύνεται και σε πολλούς άλλους: στους πρώην και επόμενους μαθητές μου, σε όσους αγαπούν να ονειρεύονται, σε όσους πιστεύουν ακόμα στο όραμα της παιδείας, σε όσους επέλεξαν να είναι εκπαιδευτικοί από αγάπη, σε όσους αγαπούν να ταξιδεύουν, και κυρίως σε όσους αγαπούν την ανάγνωση ή μάλλον τις αναγνώσεις...σε όσους παντού και πάντα θα διαβάζουν...θα διαβάζουν κείμενα στα βιβλία, κείμενα στις εικόνες, κείμενα στα πρόσωπα των ανθρώπων... Άλλωστε, η ανάγνωση είναι ταξίδι, όχι ένα αλλά πολλά ταξίδια...
Τελικά, το ιστολόγιο αυτό απευθύνεται στα αγαπημένα πρόσωπα της ζωής μας... Απευθύνεται ακόμα σε φίλους, γνωστούς και άγνωστους, σε πρόσωπα που συνάντησα, συναντώ καθημερινά, θα συναντήσω στο μέλλον ή που δε θα συναντήσω ποτέ.
Καλά ταξίδια, λοιπόν, με βιβλία, εικόνες, μουσικές και κυρίως με όνειρα!


Πέμπτη 8 Ιανουαρίου 2015

Γυναίκες στο χιόνι. Πίνακες του George Henry Boughton

Γυναίκες σε χειμερινά τοπία

  Γυναικείες μορφές σε χειμωνιάτικα τοπία απεικονίζει στους παρακάτω πίνακες ο Αγγλοαμερικανός ζωγράφος και εικονογράφος της Βικτωριανής εποχής George Henry Boughton (1833-1905). Περπατούν στο χιονισμένο δάσος και στην παγωμένη εξοχή, μαζεύοντας κλαδιά για τη φωτιά. 

George Henry Boughton, Πρωινή χειμωνιάτικη βόλτα. 1864. Wolverhampton Συλλογή Τέχνης.

George Henry Boughton, Μαζεύοντας ξύλα για τη φωτιά. Ιδιωτική Συλλογή.

George Henry Boughton, Mαζεύοντας ξερά κλαδιά. Ιδιωτική Συλλογή.

   Νεαρές γυναίκες με καπελάκια και γούνινα μανσόν βαδίζουν στα χιόνια με φόντο τα χιονισμένα σπιτάκια του χωριού. Φορούν την ενδυμασία των Πουριτανών της αμερικανικής υπαίθρου.

George Henry Boughton, Γυναίκα με μανσόν στα χέρια. Χειμερινή σκηνή. Πινακοθήκη της Γλασκόβης.

George Henry Boughton, Πρισίλα. 1879. Μουσείο και Πινακοθήκη Τέχνης του Μπρίστολ. Η Πρισίλα κρατά την Αγία Γραφή. Προφανώς πηγαίνει στην εκκλησία ή έρχεται από την εκκλησία.

Κοπέλλες με παγοπέδιλα σε παραμυθένια χιονισμένα τοπία.

George Henry Boughton, Γυναίκα με παγοπέδιλα. Ιδιωτική Συλλογή.

 George Henry Boughton, Γυναίκα με παγοπέδιλα. Ιδιωτική Συλλογή.

George Henry Boughton, Πουριτανή υπηρέτρια. Ιδιωτική Συλλογή.

George Henry Boughton, Μια άβολη συνάντηση. Ιδιωτική Συλλογή. Μια συνάντηση της κομψής κυρίας με τον κύριο στα χιόνια.

 George Henry Boughton, Έρωτας στα χιόνια. Εικονογράφηση. Αιθέρια οπτασία νεαρής γυναίκας στο χιονισμένο τοπίο.

Ένα υπέροχο πορτρέτο μίας Βικτωριανής κυρίας σε χιονισμένη παραλία. Αριστοτεχνική απεικόνιση της ενδυμασίας της κυρίας.

George Henry Boughton, Η κυρία των χιονιών. 1896. Walker Πινακοθήκη Τέχνης. Λίβερπουλ.

http://www.bbc.co.uk/arts/yourpaintings/paintings/search/painted_by/george-henry-boughton_artists
ww.bbc.co.uk/arts/yourpaintings/paintings/girl-with-a-muff-winter-scene-83306
http://www.bbc.co.uk/arts/yourpaintings/paintings/the-lady-of-the-snows-97671
http://www.artnet.com/artists/george-henry-boughton/past-auction-results
https://www.bonhams.com/auctions/14944/lot/152/
http://www.christies.com/lotfinder/lot/george-henry-boughton-woman-on-skates-4240288-details.aspx?intObjectID=4240288
http://galeriidearta.blogspot.gr/2013/07/george-henry-boughton-4-decembrie-1833.html
http://www.the-athenaeum.org/art/list.php?m=a&s=tu&aid=741
http://museums.bristol.gov.uk/display.php?irn=107530
http://www.wolverhamptonart.org.uk/collections/getrecord/WAGMU_OP43
http://www.artnet.com/artists/george-henry-boughton/love-in-winter-illus-MjelJYAKdvK3dr_XRNuoyA2

Τρίτη 6 Ιανουαρίου 2015

Τώρα να γίνεις ταπεινός. Ένα ποίημα του Ανέστη Ευαγγέλου

 Επειδή μου θυμίσατε έναν πραγματικά εξαιρετικό ποιητή που θεωρείται ότι ανήκει στη δεύτερη μεταπολεμική γενιά ποίησης, τον Ανέστη Ευαγγέλου (1937-1994), σήμερα το πρωί ξαναδιάβασα τα ποιήματά του. Ιδού, λοιπόν, ένα από τα ποιήματά του, που αγαπώ πολύ.

Ανέστης Ευαγγέλου, Τώρα να γίνεις ταπεινός

Τώρα να γίνεις ταπεινός, ν' αφήσεις
τη μάταιη σοφία των βιβλίων και στης πράξης
το μεγάλο σχολείο να μαθητέψεις.
                                                Εκεί να δεις
πόσο λίγο μετρούν, πόσο φτωχά φαντάζουν
όλα τα χρόνια που έχασες γνώσεις μαζεύοντας,
όλα σου τα χαρτιά μαζί πως δεν βαραίνουν
στη δίκαιη πλάστιγγα που όλους τελικά θα μας μετρήσει
-όχι την υπερβατική εκείνη αλλά την άλλη,
την πιο ταπεινή, που καθημερινά, ωστόσο, μας ελέγχει-
όσο μια μόνο απλή χειρονομία ζεστής
αλληλεγγύης προς τ' αδέλφια σου, μια ανώνυμη,
ανάμεσα σε χιλιάδες παρόμοιες ολόγυρά σου,
πράξη θυσίας.

Από την ενότητα Το πανδοχείο της συλλογής Απογύμνωση (1979) 


Edvard Munch, Αυτοπροσωπογραφία με αναμμένο τσιγάρο. 1895. Εθνική Πινακοθήκη του Όσλο.

Edvard Munch, Πρωινό. 1884. Mουσείο του Munch στο Bergen.


Ο Χειμώνας στη ζωγραφική. Χιονισμένα τοπία του Camille Pissarro

Χιονισμένα τοπία του Camille Pissarro
   
   O Γάλλος ιμπρεσιονιστής ζωγράφος Camille Pissarro (1840-1903) έχει ζωγραφίσει πάνω από 100 χειμωνιάτικα τοπία με χιόνι. Το παιχνίδι των χρωμάτων και οι φωτοσκιάσεις στο χιόνι γοήτευαν το βλέμμα του καλλιτέχνη. Ιδού, λοιπόν, κάποιοι πίνακες με χιονισμένα τοπία.

Camille Pissaro, Ο δρόμος για τις Βερσαλίες στο Louveciennes. 1869. Walters Μουσείο Τέχνης.

Camille Pissarro, Χιονισμένο τοπίο στο Νότιο Norwood. 1871. Los Angeles County Μουσείο Τέχνης.

Camille Pissarro, Οι καστανιές στη Louveciennes.  1879. Μουσείο του Ορσέ. 

Camille Pissarro, Η εντύπωση του χιονιού στο Epagny. 1894. Μουσείο του Ορσέ.

Camille Pissarro, Χιονισμένο τοπίο στο Epagny  με μια μηλιά. 1895. Πινακοθήκη του Fitzmuseum.

Camille Pissarro, 1895. Πρωινό ηλιόφως με χιόνι στο Eragny sur Epte. Μουσείο Καλών Τεχνών. Βοστόνη.

Camille Pissarro, Το Λούβρο με χιόνια. 1902. Εθνική Πινακοθήκη. Λονδίνο.

Κυριακή 4 Ιανουαρίου 2015

Το Παρίσι με χιόνια. Πίνακες του Eugene Galien Laloue

Χειμώνας στο Παρίσι

   Ο Eugène Galien Laloue (1854-1941) απεικονίζει συχνά σκηνές από τους πολυσύχναστους δρόμους και τις πλατείες της γαλλικής πρωτεύουσας κυρίως το φθινόπωρο και το χειμώνα. Επιλέγω μια σειρά έργων με εικόνες από το χιονισμένο Παρίσι. Κομψές κυρίες με ψώνια και καλοντυμένοι κύριοι βαδίζουν προσεκτικά στους χιονισμένους δρόμους, περπατούν στην αποβάθρα δίπλα στα λουλουδάδικα του Σηκουάνα, στέκονται κάτω και δίπλα από τα αγάλματα στις πλατείες, περνούν μπροστά από θέατρα, εκκλησίες και μνημεία. Διάφοροι πραματευτές, ανάμεσά τους και παιδιά, στέκονται στο παγωμένο πεζοδρόμιο και προσπαθούν να πουλήσουν την πραμάτειά τους στους βιαστικούς περαστικούς .
  Ας ταξιδέψουμε, λοιπόν, στο Παρίσι, σε γνωστές και άγνωστες γωνιές της πόλης μέσα από το βλέμμα του Γάλλου ζωγράφου.

 Eugène Galien Laloue, Η πλατεία Chatalet με χιόνια. Ιδιωτική Συλλογή.

 Eugène Galien Laloue, Mια γωνιά της αποβάθρας. Ιδιωτική Συλλογή.

Eugène Gallen Laloue, Το θέατρο της Σάρα Μπερνάρ. Ιδιωτική Συλλογή.

Eugène Gallen Laloue, H πύλη του St Denis. Ιδιωτική Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Μορφές στο χιόνι στην πλατεία της Βαστίλης. 1900. Ιδιωτική Συλλογή.


Eugène Galien Laloue, H πλατεία της Βαστίλης με χιόνια. Ιδιωτική Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Άποψη της πλατείας Δημοκρατίας στο σούρουπο. 1890. Ιδιωτική
Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Μορφές στο χιόνι στην αποβάθρα. Ιδιωτική
Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Μεγάλες λεωφόροι με χιόνια. Ιδιωτική Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Το Παρίσι με χιόνια. Ιδιωτική
Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Η εκκλησία του St Laurent. Ιδιωτική
Συλλογή.

 Eugène Galien Laloue, To Λούβρο. Ιδιωτική
Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Η πύλη του St Martin με χιόνια. Ιδιωτική
Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Η Madeleine με χιόνιαΙδιωτική
Συλλογή.

Eugène Galien Laloue, Παριζιάνικη σκηνή με χιόνια. Ιδιωτική
Συλλογή.


Πέμπτη 1 Ιανουαρίου 2015

Πρωτοχρονιάτικες ευχές με κάρτες της Βικτωριανής εποχής

Καλή Χρονιά με Βικτωριανές κάρτες

    Στο τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα και τις αρχές του 20ού στη Βρετανία της Βικτωριανής εποχής οι εύπορες κοινωνικές τάξεις άρχισαν να στέλνουν χριστουγεννιάτικες-πρωτοχρονιάτικες ευχές με κάρτες. Οι παρακάτω κάρτες είναι από τις παλαιότερες της Βικτωριανής περιόδου. Άνθη, χαμογελαστά κοριτσάκια και αγοράκια, χαριτωμένες δεσποινίδες, νεράιδες και ξωτικά εύχονται Καλή Χρονιά και Ευτυχισμένο το Νέο Έτος. Σημειογραφία σχεδόν απλοϊκή, αφελής. Όμως, χωρίς αμφιβολία, οι εικόνες αυτές είναι όμορφες, απεικονίζουν έναν κόσμο παραμυθένιο. Προέρχονται από έναν κόσμο απατηλό, των ονείρων και της φαντασίας. Ποιος δεν θα ήθελε να λάβει ευχές που να τον ταξιδέψουν, έστω και για λίγο, σε μια άλλη πραγματικότητα;

"Ευτυχισμένο το Νέο Έτος"! Παλιά Βικτωριανή κάρτα με πρωτοχρονιάτικες ευχές. 1876. Βιβλιοθήκη του Μπίρμινχαμ.

Παλιά Βικτωριανή κάρτα. "Μακάρι το Νέο Έτος να φέρει σε σένα ευτυχία και χαρά"! 1877. Βιβλιοθήκη του Μπίρμινχαμ.

Παλιά Βικτωριανή κάρτα. "Μακάρι το φωτεινό ουράνιο τόξο της ελπίδας να ομορφαίνει το χρόνο", γράφει η επιγραφή της κάρτας. 1877. Βιβλιοθήκη του Μπίρμινχαμ.

Σου εύχομαι Ευτυχισμένο το Νέο Έτος. Ευχές από δύο χαριτωμένες Βικτωριανές δεσποινίδες που φορούν αέρινα, ανάλαφρα καλοκαιρινά φορέματα της εποχής. Υπέροχη κάρτα από ημερολόγιο της εικονογράφου Kate Greenaway. 1880.


Ευχές για Ευτυχισμένο Νέο Έτος μ' ένα κοριτσάκι να ταΐζει λευκούς κύκνους στην παραλία μίας λίμνης. Βικτωριανή κάρτα του 1885 (περίπου). Βιβλιοθήκη του Μπίρμινχαμ.

Ευτυχισμένος το Νέο Έτος με μια παραμυθένια Βικτωριανή κάρτα. 1888. Βιβλιοθήκη του Μπίρμινχαμ.

Καλή Χρονιά με μία νεράιδα. Γαλλική κάρτα της Βικτωριανής περιόδου. 1888. Βιβλιοθήκη του Μπίρμινχαμ.

Ευτυχισμένο το Νέο Έτος με το γλυκύτατο Βικτωριανό κοριτσάκι να κρατά ένα λευκό περιστέρι, το σύμβολο της αγνότητας, της αθωότητας, της ειρήνης, του πνεύματος...

"Λαμπερό το Νέο Έτος": είναι το πρωτοχρονιάτικο μήνυμα που στέλνει το Βικτωριανό αγόρι με το το λευκό περιστέρι. 1901-1909.


Πρωτοχρονιά. Παλιές φωτογραφίες

Πρωτοχρονιάτικα Κάλαντα. Παλιές φωτογραφίες 

   Είναι παλιές ασπρόμαυρες φωτογραφίες, από τη δεκαετία του 1950, του μεγάλου ανθρωπιστή φωτογράφου της νέας ελληνικής φωτογραφικής τέχνης, Δημήτρη Χαρισιάδη. Το θέμα τους είναι η Πρωτοχρονιά. Στη Μετεμφυλιακή Ελλάδα τα παιδιά ονειρεύονται και πιστεύουν στα παραμύθια...
   Στον παρακάτω πίνακα δύο παιδιά με τα χαρακτηριστικά τρίγωνα, ψάλλουν στους επιβάτες του ηλεκτρικού σιδηροδρόμου τα Κάλαντα με τα τρίγωνά τους

Δ. Χαρισιάδης, Κάλαντα στον ηλεκτρικό. Παραμονή Πρωτοχρονιάς. 1953.  Φωτογραφικά Αρχεία Μουσείου Μπενάκη.

Βούλα Παπαϊωάννου, Κάλαντα Πρωτοχρονιάς. 1953. Φωτογραφικά Αρχεία Μουσείου Μπενάκη.

   Στον παραπάνω πίνακα δύο αγοράκια ψάλλουν τα Κάλαντα. Το ντύσιμό τους δείχνει ότι προέρχονται από χαμηλή ως προς το εισόδημα κοινωνική τάξη.

Δ. Χαρισιάδης, Καλωσόρισες Άη Βασίλη. Δεκαετία 1950. Φωτογραφικά Αρχεία Μουσείου Μπενάκη. Πλησιάζει η Πρωτοχρονιά. Με μπαλόνια πανηγυρίζουν τον ερχομό του Άγιου Βασίλη.

Δ. Χαρισιάδης, Άγιος Βασίλης. 1950. Φωτογραφικά Αρχεία Μουσείου Μπενάκη. Ένας Άγιος Βασίλης σε σπορ αυτοκίνητο (αμερικάνικη λιμουζίνα) χαιρετά τον κόσμο στον δρόμο. Το αυτοκίνητο περνά μπροστά από τον τροχονόμο. Σε μια εποχή που ελάχιστα ιδιωτικά αυτοκίνητα κυκλοφορούσαν στους δρόμους της πρωτεύουσας, το αυτοκίνητο του Άγιου Βασίλη ήταν όνειρο απατηλό μικρών και μεγάλων.


http://www.i-diadromi.gr/2012/12/50-60-70.html
http://www.ethnosnews.gr/?eidiseis=11169

Τετάρτη 31 Δεκεμβρίου 2014

Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος. Παλιές χριστουγεννιάτικες κάρτες

Παλιές γερμανικές και αγγλικές χριστουγεννιάτικες κάρτες από τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο

1914-1918: Η περίοδος της ένοπλης σύρραξης του Πρώτου Μεγάλου Πολέμου του 20ού αιώνα, του μετέπειτα  (μετά τον Δεύτερο Μεγάλο Πόλεμο) ονομαζόμενου Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Την περίοδο αυτή οι στρατιώτες των δύο αντιμαχόμενων πλευρών βρέθηκαν στο πολεμικό μέτωπο κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς, μακριά από την "πατρική εστία", την οικογένεια, τους φίλους, τα αγαπημένα πρόσωπα. Για τις συναισθηματικές ανάγκες και την ενίσχυση του ηθικού των στρατιωτών του Πρώτου Μεγάλου Πολέμου, αλλά και των συγγενικών και φιλικών προσώπων τους, κυκλοφόρησαν κάρτες με χριστουγεννιάτικες και πρωτοχρονιάτικες ευχές. 
   Ιδού, λοιπόν, μια επιλογή από τις κάρτες αυτές που προέρχονται από τους δύο αντιπάλους,  τους Γερμανούς και τους Βρετανούς. Πρόκειται για εικόνες απατηλές, όπως συμβαίνει άλλωστε με όλες τις Χριστουγεννιάτικες-Πρωτοχρονιάτικες κάρτες,  που αναπαριστούν μία "εξωπραγματική", ιδανική, ονειρική-θα έλεγα-πραγματικότητα. Ποιος δεν έχει ανάγκη από όνειρα τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά και ακόμα περισσότερο, όταν υπηρετείς στο πολεμικό μέτωπο; 
Αγία Νύχτα. 1917. Δύο Γερμανοί στρατιώτες διαβάζουν γράμματα υπό το φως κεριών και τη σκέπη ενός άγγελου.

Χριστούγεννα στο μέτωπο. Μία μάλλον ειδυλλιακή εικόνα.Υπό την προσωπογραφία του Κάιζερ οι στρατιώτες γιορτάζουν τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά. Χριστουγεννιάτικο δένδρο με κεριά, γράμματα από αγαπημένα πρόσωπα, ο Άη Βασίλης με δώρα, χαμογελαστά πρόσωπα.

Χριστουγεννιάτικη νύχτα 1916 στο μέτωπο. Ακόμα μια εικόνα εορταστικής ατμόσφαιρας από το μέτωπο με Γερμανούς στρατιώτες να γιορτάζουν χαμογελαστοί. 

Γερμανοί στρατιώτες με χριστουγεννιάτικα δώρα στο χιονισμένο μέτωπο.

Χριστουγεννιάτικη ή Πρωτοχρονιάτικη Νύχτα στο μέτωπο. Οι Γερμανοί στρατιώτες διαβάζουν γράμματα, συζητούν και θυμούνται τα αγαπημένα πρόσωπα της οικογένειας που είχαν αφήσει στην πατρίδα. Είχαν όμως όλοι οι στρατιώτες αγαπημένα πρόσωπα; Λάμβαναν όλοι γράμματα από την πατρίδα;

Χριστούγεννα 1915. Χαμογελαστοί Γερμανοί στρατιώτες με χριστουγεννιάτικα δώρα.

Χριστούγεννα 1915. Ένα αγγελάκι με χριστουγεννιάτικο δέντρο για τους "γενναίους" στρατιώτες.

Γερμανός στρατιώτης φυλά σκοπιά και ονειρεύεται την πατρίδα του. Χριστουγεννιάτικη αστροφεγγής χιονισμένη νύχτα "στη χώρα του εχθρού και στην πατρίδα".

Βρετανική κάρτα. Χριστούγεννα 1914 από το μέτωπο της Φλάνδρας.

Χριστουγεννιάτικες ευχές από το μέτωπο. Βρετανοί στρατικώτες εορτάζουν...

Χριστουγεννιάτικες ευχές από την 7η Βρετανική Μεραρχία. 1918. Ιταλία. Ήλθε το στρατιωτικό ταχυδρομείο και οι στρατιώτες διαβάζουν τα γράμματα από την πατρίδα.

Χριστουγεννιάτικη Βρετανική νύχτα στο Μέτωπο. 1917-18. Δεν είναι το αστέρι της Βηθλεέμ.

Χριστουγεννιάτικες ευχές από την 7η Βρετανική Μεραρχία. 1917. Δύο στρατιώτες στα χαρακώματα. Στον τοίχο είναι γραμμένα τα ονόματα των μαχών που κέρδισε η 7η Μεραρχία.

Χριστούγεννα 1914. Ζήτω ο Βασιλεύς! Ο πόλεμος μόλις είχε αρχίσει και ο Βρετανός στρατιώτης πανηγυρίζει. Άραγε θα επέστρεφε στην πατρίδα από το μέτωπο;

Χαρούμενα Χριστούγεννα με μία βόμβα που κυνηγά τους Γερμανούς στρατιώτες.

Χριστουγεννιάτικες ευχές στην πατρίδα. 1915. Η λευκοντυμένη γυναίκα που πιθανόν είναι η δόξα ή η νίκη έχει υπό την προστασία της τον Βρετανό στρατιώτη που θυμάται την πατρίδα του. "Θα κρατήσουμε τις πατρικές εστίες αναμμένες και τις καμπάνες των εκκλησιών να ηχούν".

 Μία κομψή κυρία εύχεται στους Βρετανούς στρατιώτες χαρούμενα Χριστούγεννα.

Ένα ζευγάρι. Ο χαμογελαστός Βρετανός στρατιώτης αγκαλιάζει την κοπέλα του.

Χριστουγεννιάτικο τραπέζι στη Βρετανία. Η οικογένεια κάνει πρόποση βλέποντας τη φωτογραφία του στρατιώτη που λείπει στο μέτωπο. Θα επιστρέψει άραγε;

Βρετανική χριστουγεννιάτικη κάρτα. Θυμάται τον αγαπημένο της που υπηρετεί στο μέτωπο.

Αποχαιρετά τον αγαπημένο της και δηλώνει ότι, εάν δεν επιστρέψει τα Χριστούγεννα, θα τον σκέφτονται και του εύχονται καλή τύχη".

Χριστουγεννιάτικο τραπέζι, Η οικογένεια κάνει πρόποση. Στη θέση του στρατιώτη που λείπει στο μέτωπο η αγγλική σημαία.

Και μία Βρετανική κάρτα με χριστουγεννιάτικες ευχές από τη Θεσσαλονίκη. 1916. Απεικονίζει το πολυπολιτισμικό συμμαχικό στράτευμα της Entente που στάθμευε στη Θεσσαλονίκη.