Ο Συμβολισμός στην ποίηση: ποιήματα του Κ. Χατζόπουλου

    Κ. Χατζόπουλος, Συντρίμια το καράβι των ονείρων

   Ο ποιητής Κωνσταντίνος Χατζόπουλος (1868-1920) θεωρείται ως ένας από τους κυριότερους εισηγητές του συμβολισμού στη Νεοελληνική ποίηση. Στοιχεία του συμβολισμού είναι εμφανή σ' όλο το έργο του, αλλά κυρίως στη δεύτερη ποιητική του συλλογή με τον τίτλο Τα ελεγεία και τα ειδύλλια (1898) και την τέταρτη με τον τίτλο Βραδινοί Θρύλοι (1920).
   Παραθέτω τους πρώτους 28 στίχους από το αφιερωμένο στον Παύλο Νιρβάνα απόσπασμα που προέρχεται από την ποιητική συλλογή Τα ελεγεία και τα ειδύλλια.

Συντρίμια το καράβι των ονείρων

και σκόρπια τάρμενα...

και συ μακρυάθε πέρα,

πέρα απ' τη θάλασσα,

καλείς με ακόμα, ακόμα με προσμένεις.

Ω του καημού βασίλισσα

και μάγισσα του ονείρου!

Κ' αφρίζει, αφρίζει η θάλασσα,

βογγάει ο βοριάς τριγύρου·

και συ στο βράχο ορθή,

στου έρμου γιαλού το βράχο πέρα,

καλείς με ακόμα, ακόμα με προσμένεις.

   Συντρίμια το καράβι των ονείρων

και σκόρπια τάρμενα·

και κράζουνε θλιμένα οι γλάροι γύρω,

και σέρνονται βαρειά τα σύγνεφα, και πίσω

το δάσος μαύρο απλώνεται, και πέρα

πέρα αφρίζει η θάλασσα, και γύρου

βογγάει ο βοριάς τριγύρου,

ω του καημού βασίλισσα

και μάγισσα του ονείρου!

Συντρίμμια το καράβι των ονείρων

και σκόρπια τάρμενα·

και συ στο βράχο ορθή,

αιώνια ορθή, 

καλείς με ακόμα, ακόμα με προσμένεις.

Ω του καημού βασίλισσα

και μάγισσα του ονείρου!

...

Από την ποιητική συλλογή Τα ελεγεία και τα ειδύλλια.

Βλ. Κ. Χατζόπουλου, Τα ποιήματα, επιμέλεια-εισαγωγή Γιώργος Βελούδης, Νεοελληνική Βιβλιοθήκη -Ίδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη, Αθήνα 1992, σ.179-180.

   J.W.Waterhouse, Μιράντα ή η Τρικυμία. 1916. Ιδιωτική Συλλογή.

Η μουσική στη ζωγραφική: Chase, Γυναίκα στο πιάνο

Το πιάνο στη ζωγραφική:  William Merrit Chase, Γυναίκα που παίζει πιάνο

   Είναι ακόμα ένας πίνακας που παρουσιάζει μουσική σκηνή με κεντρικό πρόσωπο μία γυναίκα. Ο Αμερικανός ιμπρεσιονιστής ζωγράφος W. Merrit Chase (1849-1916) απεικονίζει μία κομψή γυναικεία μορφή, ντυμένη με πανέμορφο λευκό φόρεμα, να κάθεται στο πιάνο και να παίζει μουσική κοιτάζοντας την παρτιτούρα. Υπέροχες φωτοσκιάσεις από το παράθυρο που διαγράφεται στην άκρη δεξιά και τη λευκή τζαμένια πόρτα στην άκρη αριστερά.

W. Merrit Chase, Η Mrs Meigs στο πιάνο-όργανο. 1883. Ιδιωτική Συλλογή.

http://hoocher.com/William_Merritt_Chase/William_Merritt_Chase.htm
http://www.wikipaintings.org/en/william-merritt-chase/mrs-meigs-at-the-piano-organ

Η Άνοιξη στη ποίηση: Μυρτιώτισσα, Άνοιξη

Η Άνοιξη στην ποίηση: ένα ποίημα της Μυρτιώτισσας

Επιμένω ανοιξιάτικα, αν και σήμερα η μέρα δεν ήταν ανοιξιάτικη.

Μυρτιώτισσα, Άνοιξη

Σήμερα, απόξω απ΄το παράθυρό μου

λες και άνοιξε μια πελώρια αυλαία,

και πρόβαλεν η Άνοιξη μπροστά μου,

με τόσο φως, που εσπάραξ' η καρδιά μου,

σα νά'τανε για μένα η τελευταία...

Της μυγδαλιάς το πάλλευκο ανθοκλώνι

καημός κι αυτό μου γίνηκε, τ' ωραίο,

φράζω τ' αυτιά να μη γρικώ τ' αηδόνι

που το κελάηδημά του με πληγώνει,

σα νά΄τανε για με το τελευταίο.

Στα μάτια την ψυχή μου έχω ανεβάσει,

μα όλα γι' αυτήν αχνά και φευγαλέα,

με τάξη ευλαβικιά τά΄χω ταιριάσει

στα βάζα, τα λουλούδια πού' χω μάσει,

σά νά'τανε μια πράξη τελευταία.

Σήμερα, με το φως και με τ' αγέρι,

τα ρόδα, τα πουλιά, μ' όλα τα ωραία

που η Άνοιξη η γελούμενη προσφέρει,

χαιρετισμό μου στέλνει κάποιο χέρι,

πικρή χαρά για με, και τελευταία...

Από την ποιητική συλλογή Κραυγές

James Jacques JosephTissot, Άνοιξη I. Γύρω στα 1837. Ιδιωτική Συλλογή.

http://www.jamestissot.org/home-2-24-1-0.html

Η Άνοιξη στη ζωγραφική: Πίνακες του B. Βαν Γκογκ

Η Άνοιξη στη ζωγραφική: Β. Βαν Γκογκ, πίνακες με ανθισμένες αμυγδαλιές

   Είναι μεγάλος ο αριθμός έργων του γνωστού Ολλανδού ζωγράφου Βίνσεντ Βαν Γκογκ έχουν ως θέμα ανοιξιάτικα τοπία της γαλλικής υπαίθρου, ανθισμένα δένδρα, βάζα με λουλούδια...

Επιλέγω να σας χαρίσω τέσσερα έργα με ανθισμένες αμυγδαλιές...ίσως, γιατί βιάζομαι να έρθει η Άνοιξη...και σήμερα ήταν μία πολύ όμορφη ημέρα!

   Ένας πολύ γνωστός πίνακας του Βαν Γκογκ...μία ανθισμένη αμυγδαλιά που θυμίζει έντονα επιρροές από την ιαπωνική ζωγραφική, από την οποία, όπως γνωρίζουμε, ο Βαν Γκογκ είχε γοητευθεί. O Βαν Γκογκ ζωγράφισε τον πίνακα αυτό με αφορμή τη γέννηση του ανεψιού του, για να τον δωρίσει στο μικρότερο αδελφό του, όταν αυτός απόκτησε το πρώτο του παιδί στο οποίο έδωσε το όνομα Βίνσεντ. 

 Β. Βαν Γκογκ, Ανθισμένη αμυγδαλιά. 1890.  Μουσείο Βαν Γκογκ στο Άμστερνταμ.

Ο Βαν Γκογκ είχε ήδη ζωγραφίσει ανθισμένες αμυγδαλιές από το 1888, όταν την Άνοιξη είχε βρεθεί στην πόλη Αρλ.

Β. Βαν Γκογκ, ανθισμένο δέντρο αμυγδαλιάς. 1888. Μουσείο Βαν Γκογκ στο Άμστερνταμ.

Β. Βαν Γκογκ, κλαδί ανθισμένης αμυγδαλιάς σε ποτήρι. 1888. Μουσείο Βαν Γκογκ στο Άμστερνταμ.

   Και μία παραλλαγή του θέματος του παραπάνω πίνακα.

Β. Βαν Γκογκ, κλαδί ανθισμένης αμυγδαλιάς σε ποτήρι και ένα βιβλίο. 1888. Ιδιωτική Συλλογή.

http://www.vangoghmuseum.nl/vgm/index.jsp?page=3128&collection=625&lang=en
http://www.vangoghmuseum.nl/vgm/index.jsp?page=2515&collection=623&lang=en
http://www.vangoghmuseum.nl/vgm/index.jsp?page=2864&collection=623&lang=en

Η Τέχνη σε δύσκολους καιρούς, μία έκθεση του ΣΚΕΤΒΕ στην Αίθουσα Τέχνης ΕΨΙΛΟΝ

Η Τέχνη σε δύσκολους καιρούς, μία έκθεση του ΣΚΕΤΒΕ στην Αίθουσα Τέχνης ΕΨΙΛΟΝ

   Η Τέχνη σε δύσκολους καιρούς: είναι πράγματι πολύ εύστοχη η επιλογή του τίτλου από τον ΣΚΕΤΒΕ (Σύλλογο Καλλιτεχνών Εικαστικών Βορείου Ελλάδος) για την έκθεση που διοργανώνει από τις 5 έως τις 15 Μαρτίου 2012 στην Αίθουσα Τέχνης Έψιλον στη Θεσσαλονίκη. Χωρίς αμφιβολία, η Τέχνη είναι το "καταφύγιο" μας, η ανακούφιση, το γιατρικό της ψυχής μας για τους δύσκολους καιρούς, είναι ένας κόσμος μαγικός και ονειρεμένος που κανείς και τίποτα δεν μπορεί να αγγίξει, εάν δεν το επιθυμεί αληθινά, ένας κόσμος που μας καλεί σε ταξίδια συναρπαστικά, γεμάτα δυνατές συγκινήσεις...

Η πρόσκληση της Έκθεσης.

...Σας παρουσιάζω δύο από τα έργα-χαρακτικά της φίλης και συναδέλφου, Βούλας Λιόλιου, που θα εκτεθούν στην Έκθεση Η Τέχνη σε δύσκολους καιρούς. Η Βούλα Λιόλιου είναι καθηγήτρια εικαστικών στο Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και μεταδίδει την αγάπη για την Τέχνη στις μαθήτριες και τους μαθητές του Σχολείου για σχεδόν δεκαοκτώ χρόνια.

Βλ. http://sketbe.blogspot.com/

Φωτογραφίες από την παλιά Θεσσαλονίκη: Το Διοικητήριο, ένα ιστορικό κτίριο της Θεσσαλονίκης

Το Διοικητήριο: ένα κτίριο-μνημείο της Οθωμανικής περιόδου της Θεσσαλονίκης

    Το Διοικητήριο είναι ένα από τα πιο ιστορικά κτίρια της Θεσσαλονίκης, εναπομείναν μνημείο του Οθωμανικού παρελθόντος της πόλης, κατάλοιπο από μία εποχή που η Θεσσαλονίκη ήταν τυπική πολυεθνική πόλη του ευρωπαϊκού τμήματος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

   Το κτίριο, που διασώζεται σήμερα, κτίστηκε σε εκλεκτικιστικό ρυθμό το 1891 από τον Ιταλό αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποζέλι, ο οποίος σχεδίασε σε τέτοιο ρυθμό και άλλα δημόσια κτίρια της πόλης (Παλιά Φιλοσοφική Σχολή, Γενί Τζαμί-Παλιό Αρχαιολογικό Μουσείο, Στρατηγείο, κ.ά.). Άλλωστε, ο εκλεκτικιστικός ρυθμός πράγματι ταίριαζε στα δημόσια κτίρια της πολυπολιτισμικής Θεσσαλονίκης. 

Επιχρωματισμένη καρτ ποστάλ με το Διοικητήριο στις αρχές του 20ού αιώνα.

Το κτίριο του Ποζέλι αναγέρθηκε στη θέση προηγούμενου κτιρίου του 19ου αι., που είχε καταστραφεί από την πυρκαγιά του 1890. Το καταστραμένο κτίριο ήταν η έδρα της διοίκησης του οθωμανικού βιλαετίου.

Μία ακόμη απεικόνιση του Διοικητηρίου στις αρχές του 20ού αιώνα. Αρχικά το κτίριο ήταν τριώροφο. Αριστερά διακρίνεται το Σαατλί Τζαμί όπου το 1876 έγινε η σφαγή των προξένων της Γαλλίας και της Γερμανίας.

Χαρακτηριστική καρτ ποστάλ με μία άμαξα έξω από το Διοικητήριο.

Το Διοικητήριο με το Σαατλί Τζαμί και πολλές άμαξες...

Το Διοικητήριο το 1912. Στο κτίριο υπεγράφη το 1912 και το πρωτόκολλο της απελευθέρωσης της πόλης και της παράδοσης της διοίκησής της στις ελληνικές αρχές. 

   Το Διοικητήριο αποτελούσε έδρα του Τούρκου Διοικητή-Περιφερειάρχη, του Βαλή της Θεσσαλονίκης και δημοσίων διοικητικών υπηρεσιών του οθωμανικού κράτους. Το 1907 στέγασε την τουρκική Νομική Σχολή, ενώ σ' αυτό φιλοξενήθηκε ο Σουλτάνος Μεχμέτ Ρεσάτ, όταν το 1911 επισκέφθηκε τη Θεσσαλονίκη. Μετά την απελευθέρωση της πόλης το 1912, στέγασε την ελληνική Γενική Διοίκηση και στη συνέχεια έγινε η έδρα του Υπουργείου Βορείου Ελλάδος που αργότερα μετονομάστηκε σε Υπουργείο Μακεδονίας-Θράκης.

    To Διοικητήριο υπήρξε μάρτυρας πολλών ιστορικών στιγμών της πόλης κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, όταν η Θεσσαλονίκη είχε καταληφθεί από τα συμμαχικά στρατεύματα της Entente.

Συγκεντρωμένος κόσμος έξω από το Διοικητήριο κατά τη διάρκεια του Α Παγκοσμίου Πολέμου.

Ακόμα μία φωτογραφία του Διοικητηρίου κατά τη διάρκεια του Α Παγκοσμίου Πολέμου.

Συγκεντρωμένο πλήθος έξω από το Διοικητήριο.

Το Διοικητήριο ήταν τόπος συγκέντρωσης των Θεσσαλονικέων.

Συγκεντρωμένο πλήθος έξω από το Διοικητήριο την περίοδο του κινήματος της Εθνικής Άμυνας στη Θεσσαλονίκη.

Το Διοικητήριο μετά το 1917. Η πυρκαγιά του 1917 δεν κατέστρεψε το κτίριο.

Το Διοικητήριο τη δεκαετία του 1930. Το Σαατλί Τζαμί έχει γκρεμιστεί και οι άμαξες έχουν αντικατασταθεί από αυτοκίνητα.

   Στα χρόνια της Κατοχής εγκαταστάθηκε η γερμανική διοίκηση (1943-45), αφού η περιοχή ανήκε διοικητικά απευθείας στο γερμανικό κράτος. Το 1955 ιδρύθηκε το Υπουργείο Βορείου Ελλάδος, το οποίο καταργήθηκε κατά την περίοδο της Δικτατορίας (1971-1974). Στη Μεταπολίτευση ανασυστήθηκε, ενώ το 1988 μετονομάστηκε σε υπουργείο Μακεδονίας - Θράκης και το 2009 το Υπουργείο μετατράπηκε σε Γενική Γραμματεία Μακεδονίας - Θράκης.

Το Διοικητήριο σήμερα. Το νεοκλασικό αέτωμα προστέθηκε το 1955. Σήμερα στεγάζει τη Γενική Γραμματεία Μακεδονίας - Θράκης.

http://culture.thessaloniki.gr/gr/areas.asp?page=3

http://www.agelioforos.gr/default.asp?pid=7&ct=4&artid=129497

Βλ. επίσης

Η Άνοιξη στη ζωγραφική: Όθων Περβολαράκης, Παπαρούνες

Η Άνοιξη στη ζωγραφική:  Όθων Περβολαράκης, Παπαρούνες

Eπειδή είμαστε πια στο Μάρτιο και επομένως η Άνοιξη είναι πια κοντά, αν και συνεχίζει να κάνει ακόμα κρύο, σας αφιερώνω έναν πίνακα του Έλληνα ζωγράφου Όθωνα Περβολαράκη (1887-1974) που αγαπώ πολύ.

Όθων Περβολαράκης, Παπαρούνες. 1918. Eθνική Πινακοθήκη Αθηνών.

   Ένα νεαρό κορίτσι, ντυμένο και χτενισμένο σύμφωνα με το στυλ της Μπελ Επόκ, στέκεται σ' ένα λιβάδι με παπαρούνες. Ο πίνακας είχε εκτεθεί στην έκθεση Στα άδυτα της Εθνικής Πινακοθήκης, την τελευταία έκθεση που οργάνωσε η Εθνική Πινακοθήκη Αθηνών πριν κλείσει λόγω των εργασιών προέκτασης των κτιριακών εγκαταστάσεων της.

http://www.nationalgallery.gr/site/content.php?sel=247&artwork_id=64094